Menno Hanse
Dit artikel is nu opgeslagen in je dashboard.
Bewaar artikelen in je dashboard.

God

23 juni 2021 door Jeffrey Schipper

Onderzoeker: "Mozaiek0318 houdt iedere traditionele kerk een spiegel voor"

“Mensen zoeken vandaag de dag niet naar een kerk die zich afzet tegen ‘de wereld’, maar aansluit bij de belevingswereld van de gemiddelde Nederlander. Binnen Mozaiek is dat een heel sterk punt”, maakt Menno Hanse duidelijk. De onderzoeker was onlangs te gast in de CIP Podcast. Hoe is het succes van de snelgroeiende kerk Mozaiek in Veenendaal en Nijkerk te verklaren? En wat heeft de opkomst van de evangelische beweging tot traditionele kerken te zeggen? Deze vragen komen in de podcast aan de orde.

CIP+ logo

Dit artikel is je cadeau gedaan door CIP+ lid Jeffrey Schipper.

Word ook lid

Menno onderstreept dat “de groei van Mozaiek0318 en Mozaiek033 in Veenendaal en Nijkerk onderdeel is van een veel grotere beweging, namelijk evangelicalisering. Het is belangrijk om te beseffen dat er op grote schaal een verandering in geloofsbeleving plaatsvindt die iets doet met het beeld dat verschillende christenen hebben van een kerkdienst, leiderschap en theologische opvattingen. En dus is het ontzettend waardevol om te begrijpen wat er gebeurt rondom evangelicalisering. En dan kun je wat er gebeurt in Mozaiek ook beter plaatsen.”

"Je wilt in een stadion zitten van een club die op weg is naar het kampioenschap. Iets van die cultuur en sfeer wordt gecreëerd in Mozaiek."

De onderzoeker bespreekt drie succesfactoren naar aanleiding van dit artikel in het Nederlands Dagblad:

1. Kwaliteit staat voorop
“Wat zij ontzettend goed begrijpen is dat kwaliteit leveren een manier is om aantrekkelijk te zijn. Dat doen zij ontzettend goed, lettend op de aantrekkingskracht. In de beginfase van Mozaiek0318 bezocht ik de kerk met bepaalde regelmaat. En ik merkte dat het ook op mij impact had hoe fijn het is om onderdeel te zijn van een ‘club’ die het goed doet. Je wilt in een stadion zitten van een club die op weg is naar het kampioenschap. Iets van die cultuur en sfeer wordt gecreëerd in Mozaiek. Op die manier slaagt deze kerk er heel krachtig in om aan te sluiten bij de cultuur waar we als samenleving onderdeel van zijn, dat liet deze talkshow van RTL zien.

Menno geeft toe dat het leveren van kwaliteit een spanningsveld met zich meebrengt. “Aan de ene kant wordt gezegd: we zijn een kunstwerk van gebrokenheid. Zo profileert Mozaiek zich op een krachtige manier. Tegelijkertijd is het dubbel dat die gebrokenheid niet zichtbaar is op het podium. Alles aan de voorkant van de kerk moet aan het perfecte plaatje voldoen. Die lat ligt hoog. En ik vind dat wel eens lastig, omdat het een evangelie van perfectie suggereert. Moet je dat willen als je een kunstwerk van gebrokenheid etaleert? Hier ligt voor Mozaiek een grote uitdaging.”

2. Een inclusieve boodschap
Ontmoeting komt voor standpunten, zo vat Kees Kraayenoord de opstelling van zijn kerk samen. ‘Homo’s zijn welkom’, zei hij eerder in een interview in het Nederlands Dagblad. ‘Ze worden gedoopt, mogen aan het avondmaal en doen mee aan alle activiteiten, ook in leidinggevende functies, en ook als ze een relatie hebben.’ Dat Nelinda Troost als vrouw één van de toonaangevende leiders van Mozaiek is geworden – in christelijk-orthodoxe kring een gevoelig punt – toont ook aan dat Mozaiek haar inclusieve boodschap handen en voeten geeft.

"Alles aan de voorkant van de kerk moet aan het perfecte plaatje voldoen. Die lat ligt hoog. En ik vind dat wel eens lastig."

3. Aandacht voor jongeren
“Dit is binnen Mozaiek een heel sterk punt. In mijn omgeving zie ik kinderen naar deze kerk gaan, waarna de ouders volgen omdat ze het belangrijk vinden om als gezin naar de kerk te kunnen gaan. Ook vanuit mijn onderzoek kwam steeds naar voren dat twintigers en dertigers verlangen naar een kerk die aansluit bij de samenleving. Niet een kerk die zich afzet tegen ‘de wereld’, maar waarden uit de maatschappij overnemen. Dan krijg je een kerk die veel sterker aansluit bij de belevingswereld van jongeren. Een predikant uit een traditionele kerk stelt zich vaak voor: wat wil ik mijn gemeente leren over God? Een evangelicale voorganger zal zich eerder afvragen: wat ga ik mijn gemeente laten ervaren over God? Dit laatste sluit heel goed aan bij jongeren, die zich in het dagelijks leven in een belevingscultuur bevinden.

Onlangs werd duidelijk dat Mozaiek gaat uitbreiden op verschillende locaties in het land. Er wordt onder andere een gemeente gestart in Amsterdam en Rotterdam. Daarnaast komt er ook een Mozaiek-kerk in Almere, Apeldoorn, omgeving Katwijk, Rijssen en Steenwijk. ‘De keuze is soms tot stand gekomen doordat er een vraag kwam vanuit die plaatsen/regio’s en soms omdat wij daartoe zelf het initiatief namen’, schreef de Mozaiek in een recente nieuwsbrief. ‘De begeleiding van deze (startende) gemeenten gebeurt vanuit Mozaiek0318. Wanneer er zal worden gestart met het houden van samenkomsten hangt onder meer af van de coronaontwikkelingen, de voorbereidingen per plaats en het verkrijgen van een locatie om samen te kunnen komen.’

"Een predikant uit een traditionele kerk stelt zich vaak voor: wat wil ik mijn gemeente leren over God? Een evangelicale voorganger zal zich eerder afvragen: wat ga ik mijn gemeente laten ervaren over God?"

Menno: “In zekere zin is er sprake van pragmatische, organische groei. Ze groeien omdat er vanuit verschillende plaatsen christenen naar Veenendaal en Nijkerk komen. Op die plekken, zoals in Apeldoorn, zit dus eigenlijk al een deel van hun kerk. Maar ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat er ook plekken zijn gekozen waar nog weinig christenen zijn en de kerk onvoldoende zichtbaar is. Ook daar willen ze present zijn en een Mozaiek-kerk creëren.”

De onderzoeker ziet ook dat de uitbreiding van Mozaiek-kerken op de Biblebelt leidt tot gefronste wenkbrauwen. “En dat is heel begrijpelijk. Je zou maar in een kerk zitten die een deel van de gemeenteleden kwijtraakt aan Mozaiek. Het mooiste effect zou zijn dat andere gemeenten hun voordeel doen met de komst van een nieuwe kerk. In de praktijk is dat lastig en voelt men allereerst de pijn. Tegelijkertijd is de evangelicalisering van Nederland een feit. Daar kunnen traditionele kerken niet van wegkijken. Die verschuiving heeft te maken met de cultuur waarin we leven en de kerk die wij aanbieden. De traditionele manier van kerk-zijn sluit nu eenmaal moeizaam aan bij de huidige generatie. De spiegel die Mozaiek en andere soortgelijke kerken voorhouden is in die zin nodig.”

De witte plekken op de kerkelijke kaart in Nederland zijn met name te vinden in Noord-Holland, Noord-Brabant en Limburg. Zou Mozaiek zich juist op die gebieden moeten focussen? “Bij een kerkplant in Amsterdam heb ik ervaren hoe goed het is om daar als kerk aanwezig te zijn. Maar ook hoe pittig dat kan zijn. Het zou goed zijn als Mozaiek haar organisatiekracht inzet op gebieden die weinig of geen kerken hebben. Die oproep zou ik ook doen naar een gereformeerde, baptistenkerk of individuele christenen, omdat dit niet alleen de roeping is van kerken die succesvol zijn. En dat zeg ik als inwoner van het christelijke Veenendaal. Laten we ook in dit opzicht allereerst naar onszelf kijken.”

Benieuwd naar het volledige gesprek met onderzoeker Menno Hanse? Beluister de CIP Podcast:

CIP+ logo

Christenen die meer diepgang willen kiezen voor CIP+

Je las net een gratis CIP+ artikel. Meld je aan en start je gratis maand.

Start je gratis maand

CIP Podcast
- Gooit Nieuwsuur olie op het vuur met een eenzijdige reportage over de CGK?
- Ergernis van de week: Vermijdt Open Doors 'islam' en 'moslim'? - CIP Podcast
- Mozaiek verwelkomt vrouw van kleur als voorganger: goed nieuws? Andries Knevel antwoordt
- Moeten christenen afstand nemen van kerkleider Kirill? Andries Knevel antwoordt
- Andries Knevel stoort zich aan “suggestief” abortusdebat: “Stemmingmakerij”
Meer over CIP Podcast »

Mozaiek0318
- Deze dominees zien veel kerkgangers vertrekken naar Mozaiek033: "Soms zijn we jaloers op ze"
- Snelgroeiende kerk Mozaiek start zeven nieuwe gemeenten in Nederland
- Kees Kraayenoord over mogelijke uitbreiding Mozaiek0318: "Dat wij een stofzuigerkerk worden genoemd, doet pijn"
- Mozaiek-voorgangers Arjen en Emiel: "We worden zenuwachtig van eenzijdige claims"
- Broeder van apostel Paulus schrijft brief aan snelgroeiende kerk Mozaiek0318
Meer over Mozaiek0318 »

Praat mee

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen

Reacties

‘Een predikant uit een traditionele kerk stelt zich vaak voor: wat wil ik mijn gemeente leren over God? Een evangelicale voorganger zal zich eerder afvragen: wat ga IK mijn gemeente laten ervaren over God?’

Een evangelicale voorganger is zeker bij machte om bij een gemeente allerlei religieuze ervaringen te bewerken, maar NIET een reddende ontmoeting met de Levende.

Predikanten en voorgangers zijn geroepen om het kruisevangelie te verkondigen in het geloof, dat God Zich daardoor aan hun toehoorders wil bekend maken.