Willem Ouweneel

God

15 maart 2018 door Willem J. Ouweneel

Heeft Jezus de zonden van alle mensen gedragen?

Tegenwoordig zet ik elke week op maandag een theologisch-cultuurhistorisch vraagstuk op Twitter en Facebook, waarvan ik dan op woensdag de oplossing geef. Een paar weken geleden luidde de vraag: ‘Johannes de Doper zei: “Zie, het Lam van God, dat de zonde der wereld wegneemt” (Joh. 1:29).

CIP+ logo

Dit artikel is je cadeau gedaan door CIP+ lid Willem J. Ouweneel.

Word ook lid

De tekst van de rooms-katholieke mis zegt: “… dat de zonden der wereld wegneemt”. Wat is het theologisch verschil?’ Mijn antwoord luidde: ‘De mistekst suggereert dat Jezus de zonden van alle mensen gedragen heeft; in dat geval zou niemand nog verloren kunnen gaan! Johannes heeft het over de zonde als macht, die de hele kosmos bedorven heeft.’ Daar kwamen nogal wat reacties op van mensen die benadrukten dat Jezus wel degelijk de zonden van alle mensen gedragen heeft, of dat Jezus de Redder van de hele wereld is. Laat me daarom de zaak nog wat nader verduidelijken.

Hoever is de reikwijdte van de zoendood die Christus gestorven is, oftewel: voor wie heeft Hij verzoening tot stand gebracht? Traditioneel zijn op deze vraag vier antwoorden gegeven: (a) Christus is alleen voor de uitverkorenen gestorven en heeft hun zonden uitgeboet (predestinatieleer); (b) Hij is voor alle mensen gestorven maar heeft alleen de zonden van degenen die in Hem geloven daadwerkelijk uitgeboet; (c) Hij heeft de zonden van alle mensen uitgeboet, maar alleen degenen die in Hem geloven, krijgen ook deel aan de verzoening (leer van de algemene verzoening); (d) Hij heeft de zonden van alle mensen uitgeboet, zodat uiteindelijk ook alle mensen behouden worden (leer van de alverzoening).

Het zoenoffer van Christus is zo verstrekkend dat allen kunnen komen om erop te pleiten; maar het wordt slechts effectief aan de ‘velen’ die ook daadwerkelijk komen.

Tegenover (a) zeg ik dat Christus voor alle mensen in deze wereld gekomen is en op grond van zijn zoendood aan alle mensen het heil kan toezeggen, mits mensen in geloof tot Hem komen. Christus heeft voor een ieder de dood gesmaakt (Hebr. 2:9; vgl. Matt. 11:28; Joh. 1:29; 3:16; 4:2; Rom. 3:23v.; 5:18; 2 Kor. 5:19; 1 Tim. 2:3-6; Tit. 2:11; 2 Petr. 3:9; 1 Joh. 2:2; 4:14).

Met opvatting (d) ben ik ook gauw klaar: het heil wordt wel aan alle mensen aangeboden, maar door de eigen onwil van veel mensen (vgl. Luk. 13:34) krijgen deze mensen er toch geen deel aan. Daarom gaan velen voor eeuwig verloren, en dat is net zo eeuwig als het heil van de gelovigen (Matt. 25:46; Joh. 3:15v.; Rom. 2:7-9; 1 Kor. 1:18; 2 Kor. 2:15; 2 Thess. 1:19; 2:10; Openb. 19:3; 20:10; 21:8).

New Faith Network
NFN Originals Films
bekijk alle originals

Visies (b) en (c) zeggen allebei: Christus is voor alle mensen gestorven, allen mogen komen om het heil aan te nemen. Maar dan komt het verschil: (b) zegt dat Christus alleen de zonden van de gelovigen daadwerkelijk heeft uitgeboet, terwijl (c) zegt dat Christus de zonden van alle mensen daadwerkelijk heeft uitgeboet. Dit verwarren van de twee visies komt doordat velen zich niet kunnen voorstellen dat men een onderscheid zou kunnen maken tussen enerzijds: Christus is voor allen gestorven oftewel is het zoenoffer ten behoeve van allen, en anderzijds: Christus heeft de zonden van alle mensen daadwerkelijk uitgeboet. Men vat niet hoe Christus het zoenoffer ‘voor’ allen kan zijn zonder daadwerkelijk de zonden van allen verzoend (uitgedelgd) te hebben.

Toch is dit bijvoorbeeld wat we duidelijk in Johannes 3:16 zien: God heeft de hele wereld liefgehad en zijn Zoon voor de hele wereld gegeven, maar wat de Zoon heeft verworven, komt slechts ten goede aan hen die geloven. Het zoenoffer van Christus is zo verstrekkend dat allen kunnen komen om erop te pleiten; maar het wordt slechts effectief aan de ‘velen’ die ook daadwerkelijk komen.

Er is genoeg water voor iedereen; toch zijn er mensen die van dorst omkomen, maar dat is hun eigen schuld.

Zij die deze onderscheidingen niet maken, vervallen óf in de klassieke predestinatieleer – Christus is alleen ten behoeve van de uitverkorenen gestorven – óf in de leer van de algemene verzoening: Christus heeft de zonden van alle mensen verzoend en weggedaan. De aanhangers van de leer der algemene verzoening onderscheiden zich van die van de alverzoening door te stellen dat, ook al heeft Christus alle zonden uitgeboet, mensen toch nog verloren kunnen gaan vanwege hun ongeloof. Dit moet om twee redenen onjuist zijn. Ten eerste is ongeloof evenzeer een zonde, die dan volgens deze opvatting door Christus zou zijn uitgeboet, zodat niemand om zijn ongeloof verloren kan gaan. Ten tweede lezen wij duidelijk in de Schrift dat mensen geoordeeld worden – niet slechts om hun ongeloof maar – om hun (boze) werken: de Zoon des mensen ‘zal ieder vergelden naar zijn doen’ (Matt. 16:27; vgl. 2 Kor. 5:10), niet naar zijn ongeloof. God zal ieder vergelden naar zijn werken (Rom. 2:6; vgl. Openb. 20:13; 22:12); God oordeelt zonder aanzien des persoons naar het werk van een ieder (1 Petr. 1:17).

De lastigste tekst lijkt 1 Johannes 2:2; de vraag is of wij moeten vertalen: ‘Hij is het zoenoffer voor onze zonden; en niet voor onze zonden alleen, maar ook voor de hele wereld’, óf: ‘… voor [de zonden van] de hele wereld’. Het woord ‘zonden’ komt niet in deze zinsnede voor; de vraag is of de context vereist dat we het woord er toch bij denken. Maar of je het woord er nu bij denkt of niet, in beide gevallen staat er niet dat de zonden van alle mensen ook daadwerkelijk verzoend zijn. Hier ligt het kernpunt: Christus’ zoenoffer is voldoende voor alle mensen, maar wordt effectief alleen aan hen die daadwerkelijk geloven. Vergelijk het hiermee: er is genoeg water voor iedereen; toch zijn er mensen die van dorst omkomen, maar dat is hun eigen schuld. Christus is voor allen gestorven, allen kunnen en mogen komen – maar alleen zij die door geloof de hand op zijn offer leggen, krijgen er ook daadwerkelijk deel aan. De verzoening is voor alle mensen, maar alleen de zonden van hen die geloven zijn ook verzoend.

CIP+ logo

Christenen die meer diepgang willen kiezen voor CIP+

Je las net een gratis CIP+ artikel. Meld je aan en start je gratis maand.

Start je gratis maand

Reacties

H
De zonde is de onoverbrugbare kloof tussen God en mensen. Jezus kwam om die kloof te overbruggen. Hij is de weg, de waarheid en het leven. Dus ja, Jezus kwam om de gevolgen van de zonde, de dood, voor de gehele mensheid te dragen. Hij overwon de dood door weer op te staan. Zonde is dus niet langer de barrière tussen God en de mens, maar wat dan wel? Meer malen staat in het nieuwe testament dat je alleen behouden wordt door geloof. Geloof in dit genadegeschenk zet vrij. Door geloof neem je de weg (Jezus) naar God. Ongeloof is nog de enige zonde.
H
Ongeloof is de enige zonde die ons nog afhoudt van God. Jezus zegt: Ik geef jullie een nieuw gebod. Heb God lief boven al en je naaste als jezelf. Liefde is de verbinding van het hart. Verbind je met God. Dit kan alleen door Jezus. Dit is de perfecte (Agapè) liefde. Alleen dan kun je je verbinden met je eigen hart om vandaaruit je te verbinden met je naaste. Liefhebben is meer dan alleen maar iemand lief vinden. Verbinden is jezelf en de ander te aanvaarden. Zoals God ons heeft aanvaard. Door wedergeboorte behoren we tot Gods uitverkorenen.
Toon meer antwoorden (3)
Toon meer reacties (9)

Praat mee

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen
Vakanties
Hier adverteren?

Beluister onze Podcast!

iTunes Stitcher