boom Israël
Dit artikel is nu opgeslagen in je dashboard.
Bewaar artikelen in je dashboard.

God

22 april 2022 door Israël Today

Bijbelse plantkunde: Abraham ‘plantte’ een plek waar hij de Naam van de Heer kon verkondigen

Eshel staat waarschijnlijk voor tamarisk, de zoute ceder. Deze naam komt drie keer voor in de Hebreeuwse Bijbel, namelijk in Genesis 21:33, in I Samuël 22:6 en in I Samuël 31:13. Luther vertaalde eshel met boom of bosje. Later werd eshel vertaald met tamarisk, en zo is het ook gebruikelijk in het moderne Hebreeuws.

Israël Today is opgericht in 1978 en beantwoordt aan de roeping om de bron te zijn van eerlijke en evenwichtige berichtgeving over en vanuit Israël. Het tijdschrift brengt actueel nieuws, rechtstreeks vanuit Jeruzalem - het centrum van de wereldaandacht.

Een korte discussie in de Talmoed toont echter aan dat eshel toch niet tamarisk betekent. De botanici die de eshel graag identificeren als de ‘Tamarix aphylla’ zien over het hoofd dat het een boom is, die op geen enkele wijze economisch nuttig is. Abraham zou geen reden gehad hebben om die boom te planten.

Ik vraag me af of het vers in zijn geheel ons verder kan helpen? ‘Abraham plantte in Beersheba een tamarisk (eshel) en riep er de Naam van de Heer, de eeuwige God, aan’ (Genesis 21:33). De vraag rijst wat het planten van een boom te maken zou kunnen hebben met het aanroepen van de Naam van de Heer.

Volgens een Joodse traditie is het bos van eshel een zeer weelderige boomgaard, of zo u wilt, een kleine Hof van Eden

Er zijn twee betekenissen voor het antwoord geopperd, die zijn gebaseerd op een van Abrahams meest bewonderde kwaliteiten, zijn gastvrijheid. Dit blijkt vooral uit de manier waarop hij de drie gasten in Genesis 18 behandelt. Men moet bedenken dat Abraham op dat tijdstip nog herstellende was van zijn besnijdenis.

Volgens een Joodse traditie is het bos van eshel een zeer weelderige boomgaard, of zo u wilt, een kleine Hof van Eden. Een ander interpreteert eshel zelfs als een hut of tabernakel. Op de vraag hoe men een tabernakel kan planten, volgt de verwijzing naar Daniël 11:45, waar letterlijk staat: ‘Hij zal zijn koninklijke tenten opslaan.’ Daarom kun je ook zeggen: ‘Ik heb een huis geplant.’

Zowel de boomgaard als de tabernakel zouden het aanroepen-van-de-Naam-van-de-Heer op die plek kunnen verklaren. Men kan het zien als Abraham die de Naam van de Heer verkondigt aan zijn gasten. Of de gasten nu werden aangetrokken door smakelijk fruit of door een uitnodigende hut doet niet ter zake.

Abraham ‘plantte’ een plek waar hij de Naam van de Heer aan zijn gasten kon verkondigen

Deze interpretatie wordt ook ondersteund door de diepere betekenis van eshel. Joodse geleerden zijn immers nooit tevreden met de eenvoudige betekenis van een woord. Strikt literaire uitleggers worden als ketters beschouwd omdat zij tot ongehoorde conclusies komen. Voor de letterkundige betekent bijvoorbeeld oog om oog letterlijk wat er staat, dus niet in overdrachtelijke zin met gelijke munt betalen.

Een diepere betekenis van eshel wordt afgeleid uit de verandering in de volgorde van de letters. De drie Hebreeuwse letters alef-shin-lamed betekenen namelijk in de volgorde shin-alef-lamed het woord vragen. Ook is het mogelijk om het woord om te vormen tot een acroniem dat kan worden vertaald als eten, drinken en slapen of gezelschap. De verandering van eshel in vragen betekent dat Abrahams gasten vroegen om te mogen eten van de vruchten van het bosje. Eshel als acroniem zou een plaats zijn om gastvrij en veilig uit te rusten.

Of het woord eshel een bosje of een hut betekent, is niet zo belangrijk. Abraham ‘plantte’ een plek waar hij de Naam van de Heer aan zijn gasten kon verkondigen. En hij deed dat op de volgende manier: Nadat zijn gasten om vruchten hadden gevraagd of van hun avondmaal hadden gegeten, zei Abraham tot hen: ‘Hebt gij gegeten van hetgeen mij toekomt? Jullie hebben gegeten van wat van de Heer is, breng daarom dank en zegen Hem die de wereld heeft doen ontstaan’ (Sotah 10a).

Bovenstaand artikel verscheen eerder in Israël Today.

Klik hier om voor een abonnement op Israël Today

Start het gesprek

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen