Piet Vergunst
Dit artikel is nu opgeslagen in je dashboard.
Bewaar artikelen in je dashboard.

Dagelijks leven

24 augustus 2021 door Piet Vergunst, De Waarheidsvriend

Vertragend leven geeft ruimte om oog te hebben voor nood van mijn naaste

Ten einde komt voor velen de vakantieperiode. Mijn agenda wordt voller en deadlines dienen zich aan. Hoe win je in je leven de strijd tegen de haast? Hoe integreer je stilte in een druk bestaan, in een verantwoordelijk leven? Makkelijk is dat niet, schrijft Piet Vergunst in De Waarheidsvriend.

De Waarheidsvriend is het huisorgaan van de Gereformeerde Bond in de Protestantse Kerk in Nederland.

In veel kranten en (kerkelijke) bladen krijgen rust en recreatie in de eerste dagen van juli aandacht. De vakantiemaand is begonnen en we denken na over de waarde van afstand nemen, ook over de diepte van de bijbelse notie ‘rust’. Goed is dat, omdat in onze cultuur vrije tijd lang niet altijd onthaasten en ontspannen betekent.

Het is een volksziekte van onze tijd dat we altijd weer op zoek zijn naar iets wat we nog niet hebben.

Maar, zouden we ook nú nadenken kunnen over de waarde van rust, terwijl het najaar en het winterseizoen zich aandienen? De mooie gedachte komt dan mee dat we ons leven leiden mogen vanuit de rust die God geeft, vanuit het werk dat Hij gedaan heeft. Zelf rustte de Heere op de zevende dag, maar dat rusten was niet vanwege enige vermoeidheid. Als God (Gen.2:2) rust van al Zijn scheppingswerk, verwijst ‘rusten’ naar ‘ophouden’, ophouden met werken. Hij heiligt de sabbat, wijdt de rustdag aan Zichzelf.

Verlangens
Zegt de wijze waarop we vakantie houden, de manier waarop we rust zoeken iets over hoe wij in het leven staan? Zeker! Het is een volksziekte van onze tijd dat we altijd weer op zoek zijn naar iets wat we nog niet hebben – en als we het hebben, dan ontdekken we dat dit het niet was wat ons hart bevredigt. Zelfs de meest omvangrijke luxe went en neemt ontevredenheid niet weg. Zo verstik je de waardering voor alles wat je ontvangen hebt. Goederen kunnen dat zijn, maar ook relaties. In de laatste situatie – ontevredenheid over je partner – denken mensen dat ze bij een ander nog beter af zijn, zichzelf meer kunnen ontplooien.

Een van de grote Griekse tragediedichters was Euripides, de man die vier eeuwen voor de geboorte van Christus leefde. Van hem is de uitspraak bekend dat ‘als je een mens gelukkig wilt maken, je hem geen rijkdom moet geven, maar hem een aantal verlangens moet afnemen’. Beperking wordt hiermee geen verlies, maar winst. Verlangens geven onrust, maken dat er altijd haast in het leven is. Echter, veel moet vooral van onszelf.

Het opgejaagde in het mens-zijn, het verlangen naar meer, de insteek op voortdurende groei waren de motor achter de afgod van economische groei.

Economische groei
Een vakantieperiode vol bezinning kan je leren dankbaar te zijn voor wat je meegemaakt hebt in plaats van ontevreden of onvoldaan te zijn over wat je niet hebt kunnen doen. Concentratie op het gewone leven, het alledaagse, het kleine – het zijn de dingen die vreugde geven. Eenvoudig leven betekent nergens saai of simpel, zo heeft de laatste anderhalf jaar ons geleerd. Wandelend door de duinen bij de Nederlandse kust levert dan zoveel meer op dan verblijven op het strand van een Grieks eiland.

Het opgejaagde in het mens-zijn, het verlangen naar meer, de insteek op voortdurende groei waren de motor achter de afgod van economische groei. Gelukkig dringt het meer en meer door (zij het langzaam) welke aanzienlijke schade hiermee aan de aarde is aangebracht. Klimaatkantelpunt, is dat een nieuw woord? Het is in elk geval een actuele term, die duidelijk maakt dat de mensheid voor een opgave staat als nooit tevoren. Tot goede keuzen in ons leven – waarbij eindeloze verlangens ingewisseld worden voor waardering voor het kleinschalige en intieme – zijn we geroepen, nu we op schokkende wijze ontdekken dat het leven op aarde verstoord is.

Wie zorgt er voor mijn ziel?
De haast in ons leven, die ons in de stilte van vakantieweken opviel en die we zo moeilijk van ons afschudden kunnen, stelt voor de vraag wie er voor mij als mens zorgt. Ik las over een man die in het ziekenhuis terechtkwam, die onder de indruk was van het hoge werktempo van de verplegers en van de efficiency. Te midden van schaarste aan mensen in de zorg was er aandacht voor hem: ‘Heb je pijn? Ben je vermoeid?’ Toch kwam die ene vraag naar boven: ‘Waarom vraagt er niemand naar mijn ziel?’

Het antwoord op die vraag ligt niet allereerst bij verplegers in de zorg, maar raakt het functioneren van een samenleving. Vertragend leven geeft ruimte om oog te hebben voor de innerlijke nood van mijn naaste, als een barmhartige Samaritaan te reageren op de nood van degene die ik passeer. Als eenzaamheid mijn leven stempelt, heb ik gezelschap nodig dat mij ziet. Dat kan niet als we voortdurend ons horloge in de gaten houden.

Piet Vergunst is hoofdredacteur van De Waarheidsvriend. Lees hier zijn volledige artikel. Geïnteresseerd in meer lezenswaardige artikelen? Neem een jaarabonnement (€ 49,00). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

Klik hier om abonnee te worden van De Waarheidsvriend!

Start het gesprek

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen