Piet Vergunst
Dit artikel is nu opgeslagen in je dashboard.
Bewaar artikelen in je dashboard.

God

16 maart 2020 door Piet Vergunst, De Waarheidsvriend

Piet Vergunst: Beleid ten aanzien van opheffing kerkelijke gemeenten wordt nodig

Op dezelfde februaridag kwamen twee berichten naar buiten: de vrijgemaakt-gereformeerde kerk van Dokkum hield haar laatste kerkdienst en de gereformeerde gemeente van Hoogvliet zal dit in november doen, schrijft Piet Vergunst in De Waarheidsvriend.

De Waarheidsvriend is het huisorgaan van de Gereformeerde Bond in de Protestantse Kerk in Nederland.

Herbestemming van kerkgebouwen
Elke keer doet een bericht over kerksluiting pijn, al hebben we de realiteit van de Nederlandse kerkelijke situatie aanvaard. De eredienst zien we als een geheiligd samenkomen waarin God aan het woord is, in de reformatorische traditie is het gebouw dit niet. En toch, met elke kerktoren die naar de hemel verwijst en waarvan de klok niet meer luiden zal, doet het protestantisme een stapje terug en verandert het gelaat van de Nederlandse samenleving – evenals met elke moskee die gebouwd wordt.

Uit onderzoek van dagblad Trouw bleek vorig jaar dat 1400 van de 6900 kerken in Nederland een andere bestemming kregen, terwijl er de komende jaren vele honderden zullen volgen. De zorg voor het gebouw drukt overigens niet meer alleen op de kerkelijke schouders, omdat de overtuiging gegroeid is dat een goede herbestemming voor de kerk de leefbaarheid van het dorp of de stadswijk ten goede komt. In 2018 kwam het kabinet samen met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed tot de Nationale Kerkenaanpak, waardoor lokale overheid en plaatselijke kerk samen nadenken over maatschappelijk herbestemmen van kerken. Hier en daar doet ook de provincie mee.

Geestelijk en zakelijk
De situatie in de kerk als geheel is voor elke kerkenraad een appèl om de toekomst van de gemeente onder ogen te zien, waarbij het geestelijke en het zakelijke/financiële de twee rails zijn waarop de trein van het beleid loopt. Uit het geheel van de gemeenten die zich tot de Gereformeerde Bond rekenen, hoor ik dat dit onvoldoende gebeurt. Op veel plaatsen is er daarom een schrikreactie als de predikant afscheid neemt en de formatie van de predikantsplaats fors naar beneden bijgesteld moet worden.

In geen dorpsgemeente mag het zo zijn dat de kerkrentmeesters na de bevestiging van de dominee denken dat voor vier, vijf jaar de zorgen naar de horizon verschoven zijn. Blijvend moet de (financiële) betrokkenheid gemonitord worden, zoals elke bestuurder van een bedrijf met belangstelling zijn kwartaalcijfers bestudeert. Goed financieel beheer hoort immers bij de vitaliteit van een (kleine) gemeente.

Rapportagesysteem
Als nieuw hulpmiddel voor het indienen van begroting en jaarrekening bij de kerkelijke toezichthouders (het Classicale College voor de Behandeling van Beheerszaken, CCBB) is er nu het programma ‘FRIS’: het Financieel Rapportage en Informatie Systeem, dat verplicht gebruikt moet worden en in dezen voor uniformiteit in de kerk zorgt. Kenners geven aan dat dit systeem overzichtelijker is dan het oudere Excel-bestand.

Voor de gemeente is het immers essentieel om het gegeven te kennen als vandaag zeventig procent van de inkomsten van 65-plussers afkomstig is. In zo’n situatie moet een kerkenraad vandaag nog beginnen om de jonge generatie aan te spreken op het geefgedrag, op haar financiële betrokkenheid, op wat het bijbelse woord ‘offer’ inhoudt. Het profetenwoord van Haggaï, die Israël erop wees dat aan de tempel geen zorg besteed werd, geeft ons lijnen naar vandaag: ‘Vanwege Mijn huis, dat verwoest ligt, terwijl u zich uitslooft, ieder voor zijn eigen huis. Daarom onthoudt de hemel u dauw, en het land onthoudt u zijn opbrengst.’

Klik hier om abonnee te worden van De Waarheidsvriend!

Start het gesprek

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen
New Faith Network
NFN Originals Films
bekijk alle originals
Krijg volledige toegang tot CIP.nl. Nú de eerste maand gratis.