Frankrijk vlag
Dit artikel is nu opgeslagen in je dashboard.
Bewaar artikelen in je dashboard.

Dagelijks leven

17 december 2019 door Tineke van der Waal, De Waarheidsvriend

Steun voor Franse calvinisten in een land waarin Calvijn geen populaire naam is

De stichtingen Vrienden van Aix en Kampen-Aix doen precies hetzelfde: steun geven aan de protestantse theologische faculteit in het Zuid-Franse Aix-en-Provence, schrijft Tineke van der Waal in De Waarheidsvriend.

De wieg maakt het verschil tussen beide stichtingen. Vrienden van Aix is geboren in hervormd-gereformeerde kring en vanaf het ontstaan van de Franse theologische faculteit in 1974 betrokken. Stichting Kampen-Aix is een gereformeerd-vrijgemaakte stichting, in 1982 als steuncomité vanuit de Theologische Universiteit in Kampen ontstaan. De laatste is dus de jongste maar voor ‘Aix’ inmiddels de grootste. Kampen-Aix brengt jaarlijks zo’n 65.000 euro bijeen, terwijl ‘Vrienden’ ongeveer 20.000 inbrengt.

Ook vanuit Frankrijk kwam regelmatig de vraag wat de twee Nederlandse stichtingen onderscheidt, licht dr. E. Brink toe. Behalve gereformeerd-vrijgemaakt predikant te Waddinxveen is hij voorzitter van de stichting Kampen-Aix én gastdocent aan de desbetreffende faculteit in Aix. ‘De kerkelijke achtergrond van beide stichtingen is verschillend, maar we hebben elkaar in de loop der jaren steeds beter leren kennen en ontdekt dat er veel herkenning is. Onze gemeenschappelijke partner heeft ons aan elkaar verbonden. De Fransen zeggen: L’ami de mon ami est mon ami, de vriend van mijn vriend is mijn vriend.’

Geen subsidie
Dát de Faculté Jean Calvin (FJC), zoals de gereformeerde theologische opleiding in Aix-en-Provence vandaag heet, steun nodig heeft, lijdt geen twijfel. Van de overheid ontvangt ze geen subsidie. Dat heeft alles te maken met de strikte scheiding tussen kerk en staat die Frankrijk sinds 1905 kent. Of de begroting rondkomt, is voor de FJC een jaarlijks terugkerende vraag. Toch bestaat de faculteit inmiddels 45 jaar, met dank aan de steun van Franse christenen en buitenlandse donateurs.

De Waarheidsvriend is het huisorgaan van de Gereformeerde Bond in de Protestantse Kerk in Nederland.

Ander geluid
De FJC hoopt op meer voltijdsstudenten, maar ervaart wat dat betreft concurrentie van twee Franstalige theologische instituten in Zwitserland. Het is momenteel zo dat de meeste FJC-studenten afstandsonderwijs volgen, onder wie een behoorlijk aantal Franstaligen van buiten Frankrijk. Daar komt bij dat een behoorlijk aantal van de studenten een evangelische achtergrond heeft. Mensen vanuit charismatische hoek ontdekken de gereformeerde theologie en melden zich in Aix voor vervolgstudie en verdieping. ‘Soms geeft dat pittige gesprekken,’ weet ds. Hoek. Ds. Brink: ‘De studenten komen om een ander geluid te horen. Zij weten wat de basis van de faculteit is, daar conformeren ze zich aan. De universiteit noemt zich ‘évangélique’ in de zin dat het Woord vooropgaat.’

Sekte
Calvijn is in Frankrijk geen populaire naam. ‘De faculteit is er op allerlei manieren op uit om karikaturen rond zijn theologie en het gereformeerde denken te doorbreken en om de waarde van de gereformeerde theologie te laten zien,’ zegt ds. Brink. ‘Negen jaar terug is een Franse hervertaling van Calvijns Institutie gepubliceerd en daar gaat aantrekkingskracht vanuit. Godsdienst is in Frankrijk buiten de samenleving geduwd. Dat dit maar moeilijk lukt, merkte je bijvoorbeeld bij de brand van de Parijse Notre Dame in april, al moeten we beseffen dat religiositeit nog niet hetzelfde is als geloof. Dankzij de Rooms-Katholieke Kerk is de Franse samenleving intussen een stuk behoudender dan de Nederlandse.

Protestanten blijven in Frankrijk verdacht. Ze worden gemakkelijk gezien als een sekte, ook al hebben behoorlijk wat Fransen van naam een protestantse achtergrond, zoals voormalig premier Jospin en de vroegere baas van Renault.’

Volgens ds. Hoek is het voor ‘Aix’ moeilijk om uit het verdachtenhoekje te komen. ‘De faculteit doet haar best. Zo zoekt ze aansluiting bij de openbare universiteit van Aix-Marseille door gastdocenten te leveren. Samen met rooms-katholieken of met medische deskundigen organiseert ze gemeenschappelijke debatten. Maar de achterstand begint er al mee dat de faculteit vanwege de strikte scheiding tussen kerk en staat geen academische erkenning wordt gegund.’

Lees de volledige tekst van dit artikel in De Waarheidsvriend van donderdag 12 december 2019. 

Klik hier om abonnee te worden van De Waarheidsvriend!

Start het gesprek

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen
Error: could not load events
Krijg volledige toegang tot CIP.nl. Bekijk onze abonnementen.