Piet Vergunst

God

19 oktober 2018 door Piet Vergunst, De Waarheidsvriend

Piet Vergunst over kerk-zijn in de marge: God heeft het zwakke uitverkoren

Kleine hervormde gemeenten ervaren dat ze kwetsbaar zijn, in de marge belanden. Geldt dit echter ten principale niet voor élke gemeente? Immers, God heeft het zwakke uitverkoren, het onaanzienlijke, schrijft Piet Vergunst in De Waarheidsvriend.

De Waarheidsvriend is het huisorgaan van de Gereformeerde Bond in de Protestantse Kerk in Nederland.

Een enkele week geleden had de aftrap plaats van de dorpskerkenbeweging in de Protestantse Kerk, een teken dat de positie van de kerk op het dorp aandacht krijgt. Dat is waardevol. In de synode vroeg ds. M. van Dam een paar jaar geleden – toen besloten werd te komen tot honderd pioniersplekken – aandacht voor kleine, vitale dorpsgemeenten, waar het Evangelie verkondigd werd, waar de gemeente van betekenis was voor de dorpsgemeenschap. Toen werd gezegd dat dit in een volgend beleidsplan aan de orde zou komen, over enige jaren.

Sporen van God
De dorpskerkenbeweging ging tegelijk van start met de verschijning van het proefschrift van dr. Jacobine Gelderloos. Graag willen we leren van het onderzoek dat deze praktisch theoloog afrondde. Wat zijn haar conclusies naar aanleiding van haar boek Sporen van God in het dorp? Haar viel het op dat voor dorpelingen de aanwezigheid van de kerk vanzelfsprekend is, anders dan de aanwezigheid van de bakker of de basisschool. Dominant in de kleine kerken is volgens haar de vraag naar de toekomst én hoe de activiteiten te organiseren zijn. Het motief van een dorpsgemeente moet volgens Gelderloos de actieve betrokkenheid op het dorp zijn. Haar advies? Je stap voor stap meer te laten zien in het dorp, in de dorpskrant, tijdens het dorpsfeest, oog te hebben voor de woningmarkt, de voedselvoorziening, duurzaamheid, kortom aan leefbaarheidsvraagstukken. Samengevat: richt de blik naar buiten, niet naar binnen.

Door als gemeente heilig te leven dienen we de Heere naar Zijn wil én zijn we van betekenis in de dorpsgemeenschap.

Heiligheid
Is dit het eerste wat we tegen een gemeente in de marge zeggen: ‘Naar buiten tredenover allerlei maatschappelijke thema’s!’ Dat is een ander pleidooi dan het uitdragen van het Evangelie in jouw dorp, dan vanuit een diaconaal motief de voedselbank te bevolken, de eenzaamheid te bestrijden. Ik maak een andere keus door in te zoomen op de heiligheid van God. Juist de ambtsdragers hebben de taak te waken over de heiligheid van de gemeente. Heilig, dat is het volmaakte, het onbevlekte, dat is de sfeer die bij God hoort, die het wezenlijke van de Heere aanduidt. Die heiligheid dient het leven van de gemeente te stempelen. ‘Wees heilig, want Ik ben heilig.’ (1 Pet.1) Dan letten we erop dat Psalm 93 de heiligheid het sieraad van Gods huis noemt. Een sieraad, dat wil je toch hebben, dat schaf je aan voor jezelf en voor een ander? Kortom, door als gemeente heilig te leven dienen we de Heere naar Zijn wil én zijn we van betekenis in de dorpsgemeenschap.

Dat laatste leren we uit Handelingen 2, de eerste christengemeente: ‘En zij volhardden in de leer van de apostelen en in de gemeenschap, in het breken van het brood en in de gebeden.’ Nee, denk niet dat het hierbij gaat om een bijzondere categorie christenen, het waren mensen zoals wij. Want al heel snel lezen we over Ananias en Saffira, over de kracht van de zonde. Waar de gemeente echter blijft bij de essenties van de kerk, de vier kenmerken uit Handelingen 2, vindt ze ‘genade bij heel het volk. En de Heere voegde dagelijks (!) mensen die zalig werden, aan de gemeente toe’.

Hier ligt ook in kleine gemeenten dé taak van ambtsdragers: niet om met weinigen zoveel mogelijk werk te doen, maar om te bewaken dat de gemeente dit als haar kern blijft zien. Zo bewaart de kerkenraad de gemeente bij Christus, zo ontdekt ze de gaven die andere gemeenteleden hebben om haar opbouw te dienen, zo zijn we in de kerk aan elkaar gegeven.

Nergens wordt in de Bijbel over de grootte van een gemeente gesproken. Maar… we ervaren wel Gods zegen, Zijn kracht in onze kleinheid.

Gemeenschap
Waar de blijdschap van het geloof ervaren wordt, waar geen mens buiten beeld blijft maar er juist oog voor de ander is, waar de ander uitnemender geacht wordt dan jezelf, waar Christus centraal staat en Hij alleen – daar ontstaat een gemeenschap, daar willen mensen bij horen, daar groeit onderlinge liefde als vanzelf.

Ik besef dat dit tegelijk een kritische vraag naar ons is. Want het menselijke is er altijd weer, het zondige. Juist in kleine gemeenten ben je op elkaar aangewezen, op de ander die je niet uitgezocht hebt, die jou zo snel irriteren kan, op de ander die wel ambtsdrager is maar van wie je vindt dat hij best wat meer kan doen… Laten we dan altijd weer samen teruggaan naar de Schrift, naar het eigene van de gemeente. Een relatief groot aantal van onze (oudere) predikanten zit momenteel ziek thuis, ook onder degenen die kleine gemeenten dienen. De eerste vraag die ieder daarom gesteld wordt, is of we de ander in dienende liefde voorgegaan zijn.

Die gemeenschap der heiligen, ze overstijgt de generaties. Waar die gevonden wordt, kijkt Jezus Christus uit de hemel mee en zegt Hij tegen ons: ‘Ik heb voor u een geopende deur gegeven en niemand kan die sluiten, want u hebt weinig kracht en toch hebt u Mijn Woord in acht genomen en Mijn Naam niet verloochend.’

En, gaan we dan vanzelf groeien? Nee, nergens wordt in de Bijbel over de grootte van een gemeente gesproken. Maar… we ervaren wel Gods zegen, Zijn kracht in onze kleinheid. Juist waar de profeet Zacharia spreekt over ‘het geschieden door Mijn Geest’, spreekt hij over de dag van de kleine dingen. Zo mag ons oog gescherpt worden voor de dagelijkse zegen, voor de voortgang van het werk. Dáárin ligt al veel waarde. Dan kun je blij zijn met een catechesegroepje van vier jongeren.

Piet Vergunst is hoofdredacteur van De Waarheidsvriend. Lees hier zijn volledige commentaar en klik hier om een abonnement op De Waarheidsvriend te nemen.

Start het gesprek

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen
Vakanties
Hier adverteren?
New Faith Network
NFN Originals Films
bekijk alle originals

Beluister onze Podcast!

iTunes Stitcher