Dagelijks leven

04 oktober 2018 door Matthijn Doekes

Suïcidaal? Ik snap je! Laten we praten...

Mijn dromen bevatten vaak plaatsen en mensen uit verschillende perioden van mijn leven, door elkaar gehusseld en tijdloos. Er is niet echt een touw aan vast te knopen.
Terugkomend item is dat ik rouw om gestorven vrienden, familieleden, kennissen, in diverse vormen, maar altijd in het heden. Sommige zijn lang geleden al gestorven.

Vanochtend werd ik wakker en dacht: hoe lang mag je rouwen om iemand? En op welk punt vergeet je, ongemerkt en misschien ongewild, langzaam aan iemands stem, of blik of gewoonten?
Laatst schreef ik een gedicht over dat ik mijn moeder steeds meer aan het vergeten was.

Zij stierf meer dan 25 jaar geleden, plotseling, aan een hartaanval. Ik was 17 en het was een klassiek voorbeeld van 'vreselijke dingen die gebeuren op precies de verkeerde tijd', indien zoiets al bestaat; het lijkt elkaar op te zoeken soms. Toch kom ik erachter dat herinneringen, welke ik gepoogd heb vast te houden en te koesteren, verwrongen en door mijn hersenen veranderd werden. Wat rest is een emotie, een gemis dat altijd blijft, maar niet echt meer een 'waarachtig' beeld van de persoon in kwestie.

De laatste drie jaar ben ik regelmatig suïcidaal, zeker na het verlies van mijn vader en mijn beste vriend. Teveel gestorvenen, teveel rouw, teveel leed.

Dit geldt ook voor mijn broer, maar dat is anders. Dat is logisch. Hij stierf toen hij 4 jaar oud was, ik was een peuter. Ik kan dus niet zeggen dat ik hem heb gekend, ondanks dat zijn ziekte en dood direct en indirect een enorme impact hebben gehad op mijn leven en mijn ontwikkeling als kind en als persoon.

De mensen die mij qua herinnering en emotie het meest bij blijven, zijn mijn dode vrienden. Al dan niet een gekozen dood, hoe dan ook een rotleven eindigend met een vroege dood. Als je in de psychiatrie hebt verbleven, heb je altijd een hogere kans dat je vrienden uit die omgeving eerder zullen sterven dan anderen. Psychiatrische patiënten sterven jong(er) en uiteraard ligt het suïcidepercentage hoger dan gemiddeld.

Ik neem het niemand kwalijk, sterker, ik weet hoe het is. Ik kende mijn meest suïcidale periode toen ik een tiener was. Maar toen, een jaar of tien later, kwam ik tot geloof en genas God mij van een aantal zaken. En ik had Hoop ontvangen en vergeving. Ik leerde echte vreugde en vrede kennen door de Heilige Geest. Dus toen iemand in mijn familie op heel jonge leeftijd een einde aan zijn leven maakte, werd ik geconfronteerd met een gelovig iemand die er toch voor koos eruit te stappen.
Dat werd een pittige strijd in mijn denken en overtuiging.

Nu, vele jaren later, ben ik zelf degene die (wederom) aan mentale ziekte lijd en sterk verlangt naar het einde. De laatste drie jaar ben ik regelmatig suïcidaal, zeker na het verlies van mijn vader en mijn beste vriend. Teveel gestorvenen, teveel rouw, teveel leed. En het doel ontgaat mij. Ik ben niet boos op God, mijn geloof staat vast en in mijn hart regeert de overtuiging: God is goed. Begrijpen echter, dat is een ander verhaal. Nog geloven in het idee dat mijn leven nu nog een doel heeft ook.
Dus ja, je kunt christen zijn en toch depressief of suïcidaal.

Ik ben niet boos op God, mijn geloof staat vast en in mijn hart regeert de overtuiging: God is goed.

Het is moeilijk om met familie of vrienden echt diep te kunnen praten over je emoties en gedachten. Het eindigt vaak in een drama, aangezien de betreffende personen geraakt worden in hun eigen emoties door hun betrokkenheid. Ze kunnen het vaak niet aanhoren of ze reageren emotioneel; verdrietig, boos, op jou vaak ook. Het is bedoeld als uiting van zorg, de boosheid is onbegrip en vooral onkunde om iets aan de situatie te kunnen veranderen. Ik begrijp die frustratie en emotie helemaal. Daarom bel ik soms liever 113 om even echt alles te kunnen luchten. Deze mensen horen de hele dag niks anders en weten ook hoe ze ermee moeten dealen. Ik kan hen belegeren met allerlei diepzinnige gedachtekronkels en daarna ophangen en weten dat ze me alweer vergeten zijn.

Persoonlijk raakt het me vooral als het jonge mensen zijn die sterven. Een naar leven gehad en dan ook nog vroeg doodgaan. Mijn beste vriend was 43, had een rotleven en net toen het wat beter ging, overleed hij plotseling. Een natuurlijke dood. Dat frustreerde mij enorm.
En als iemand van 20 zelfmoord pleegt, maakt me dat erg verdrietig. Want ik weet uit ervaring hoe het is om je zo te voelen, het langere tijd te overwegen... maar ook hoe erg je als persoon nog verandert in de loop der jaren. Als je 20 bent, is er altijd nog Hoop. Als je vervolgens 44 bent en alles wel zo'n beetje hebt gezien en meegemaakt, dan zeg ik: ouwe veteraan, je hebt je best gedaan, indien het ooit gebeurt dat die dag komt, kan niemand het je kwalijk nemen.

Als een soldaat die meerdere oorlogen heeft gevochten, herken je situaties en gedachten sneller en leer je schakelen en reageren. Maar daarvoor moet je wel je eerste oorlog overleven.

Maar geef het leven eerst nog een kans of twee, drie, als je jong bent en depressief. Je hebt nog te weinig overzicht over het leven, over de mogelijkheden, over de ontwikkelingen als mens richting echte volwassenheid. Er is meer rust als je ouder wordt, meer stabiliteit en levenservaring.
Als een soldaat die meerdere oorlogen heeft gevochten, herken je situaties en gedachten sneller en leer je schakelen en reageren. Maar daarvoor moet je wel je eerste oorlog overleven.
Als je daarna concludeert dat er alsnog te weinig is om onder de levenden te blijven, dan maak je een weloverwogen keuze. Terugkeer is er niet, dus je kan maar beter echt achter je beslissing staan.

Deze blog schrijf ik niet om suïcide te normaliseren of om persoonlijk zielig gevonden te worden, of aandacht te trekken. Echter, suïcide is een onderdeel van het maatschappelijke debat en leven en bestaat ook onder christenen. Daar vraag ik begrip voor. Daarnaast is het een oproep aan jonge mensen die suïcidaal zijn om deze optie te heroverwegen of uit te stellen, komende van een veteraan die zegt: ik had toch al die levenslessen, geloofsgroei en ervaringen niet willen missen, zelfs als ik het nu wel genoeg vind. Ik weet hoe het voelt, ik ken de wanhoop, het zwarte gat. Over een jaar kan het anders zijn. Je bent te jong om al op te geven. Je zal dat vast al vaker gehoord hebben vanuit je omgeving. Maar nu hoor je het van iemand die precies snapt wat je doormaakt en die in jouw schoenen stond op die leeftijd. En die anderen wel die keuze heeft zien maken.

Als je uiteindelijk concludeert dat het niet de moeite waard was, ben ik de laatste om je keuze niet te begrijpen. Maar zoek eerst nog hulp, BEL 113 (kan ook anoniem) en lucht je hart als je het te lastig vind om te praten met mensen in je omgeving. Of mail deze veteraan.

Matthijn Doekes is een voormalig gospelrapper en is voor vragen of opmerkingen per e-mail bereikbaar. Bezoek hier zijn weblog.

Reacties

J
Heel goed dat dit onderwerp ook een aan bod komt. Als christenen moeten we daar niet de ogen voor sluiten. En ook al ben je christen, je kunt ook in een depressie terecht komen of ander psychisch lijden waardoor je het leven niet meer ziet zitten.
REAGEER

Praat mee

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen
Vakanties
Hier adverteren?

Beluister onze Podcast!

iTunes Stitcher