Ds. J. J. ten Brinke

Ds. J. J. ten Brinke: "Wie God begrijpt, is Hem kwijt"

"God is altijd groter. Hij is altijd groter dan ons denken, altijd groter dan onze woorden. Altijd rijker en heerlijker. Om het met Augustinus te zeggen: ‘Als je iets begrepen hebt, weet je zeker dat het niet God is.’ Wij weten slechts zoveel als God ons wilde laten zien," schrijft ds. J. J. ten Brinke in De Waarheidsvriend.

"En toch: hoezeer God ook altijd ‘groter’ is, dat betekent niet dat er onbetrouwbaarheid is in God. Hij is wel altijd groter, maar Hij is niet ánders dan dat Hij Zich in Zijn Woord en in Christus openbaart. Daarom hebben we alle reden om met vrijmoedigheid uit te zeggen wie de Heere is. Maar dan wel bescheiden. Want we kennen ten dele, zelfs samen met alle heiligen.

Wij weten slechts zoveel, als God ons wilde laten zien. Wie God begrijpt, is Hem kwijt. Het is als bij dat jongetje, dat met een emmertje water uit de zee schept en tegen z’n moeder zegt: ‘Mama, dit is de zee.’ Dat mocht-ie willen. Bescheiden moet ons spreken zijn.

Die bescheidenheid heeft overigens niets te maken met het postmoderne denken dat het liefst elke zweem van zekerheid en waarheid problematiseert. Integendeel, op grond van wat God van Zichzelf openbaart, is helderheid geboden. Wij belijden de God Die ís, onvergelijkelijk, maar tegelijk de waarachtige. Die was, Die is en Die komt.

Wij weten slechts zoveel, als God ons wilde laten zien. Wie God begrijpt, is Hem kwijt.

Aanbidding
Dr. Eric Peels, hoogleraar Oude Testament aan de Theologische Universiteit in Apeldoorn, van wie ik mij in deze thematiek een leerling weet, typeert het als volgt: ‘God is geen abstractie; geen optelsom van eigenschappen; Hij is een Gij.’ Spreken over God vraagt van ons een houding van knielen en beamen, geloven en loven. Een je gedaagd weten tegenover de Heilige Zelf.

Daarom dient ons spreken over God niet alleen bescheiden, maar ook betrokken te zijn. Dat maakt onze bezinning existentieel. Slechts in verwondering en in aanbidding, bescheiden én betrokken, mogen wij uitzeggen wie God is. Wie is als Gij?

Ondertussen belijden we de Heilige God als ónze God. Heilig is de Heere. Dat is de God van het verbond. Dat is de grote ‘Ik ben, Die Ik ben’, van Wie we zingen met Psalm 48: Deze God is onze God. Maar we vragen wel: ‘Welke God is dat dan? Hijzelf getuigt in Hosea 11: ‘Want Ik ben God en geen mens, de Heilige, in uw midden.’

Openbaring
Als God de Heilige is, rijst ook de vraag hoe het kan dat wij over God spreken en preken. Dat is alleen mogelijk omdat de Heilige Zichzelf openbaart.

Dit te zeggen lijkt een open deur, maar het is beslist nodig hierbij stil te staan. Immers, wij kunnen uiteindelijk geen zinnig woord over God zeggen, als wij niet eerst hebben leren luisteren naar wat Hij over Zichzelf tot ons zegt. Hij heeft het eerste en het laatste woord. Hij is de Eeuwige. Dat is bij uitstek wat Zijn heiligheid uitmaakt, Zijn totaal anders zijn. Hij is de volstrekt ‘onvergelijkelijke’. Hij openbaart Zichzelf.

We hebben te rekenen met de werkelijkheid en de noodzaak van Gods openbaring (het komt van de andere kant), maar tegelijk met de beperktheid daarvan.

God heeft ervoor gekozen om iets van Zichzelf kenbaar te maken in Zijn schepping. Maar ‘nog duidelijker en volkomener in de Heilige Schrift’, zo klinkt het in de Nederlandse Geloofsbelijdenis. En dat ‘volkomener’ betekent dan in geen geval dat we God daarmee in onze vingers krijgen. Integendeel, het gaat er bij die volkomenheid om dat God Zich ‘zóveel’ openbaart, ‘als voor ons nodig is in dit leven, tot Zijn eer en de zaligheid van de Zijnen’. En dat is nodig, omdat de mens van nature ‘de waarheid in ongerechtigheid ten onder houdt’. We hebben te rekenen met de werkelijkheid en de noodzaak van Gods openbaring (het komt van de andere kant), maar tegelijk met de beperktheid daarvan. Niet beperkt in die zin dat het te weinig is, maar wel zo dat we God slechts kunnen kennen en belijden voor zover Hij Zich doet kennen.

Steeds rijker
Wie de vraag ‘wie God is’ wil beantwoorden in het licht van onze menselijke ervaringen, die komt een lange reeks menselijke godsbeelden tegen zonder enige vorm van zekerheid. Radicaal daartegenover staat echter de God Die Zich openbaart, in de natuur, maar nog heerlijker in Zijn Woord. Hij doet Zich kennen in het aangezicht van Jezus Christus, Die het Beeld van de onzienlijke God genoemd wordt.

Dat te belijden kan enkel en alleen in verwondering. Niet wij hoeven moeizaam in te dringen in een wereld waar God ‘woont’. Niet wij hoeven te formuleren of te concluderen. Integendeel, God komt vanuit Zijn wereld naar ons toe. Kennis van God is geen prestatie van ons, maar gratie van God.

Wie daarbij recht wil doen aan het geschakeerde tekstgetuigenis van de Heilige Schrift, moet rekening houden met het historische karakter van de Bijbel. Er is sprake van voortgang in de openbaringsgeschiedenis. God is en blijft Dezelfde, maar doet Zich wel steeds meer en steeds rijker kennen. Het is daarom niet juist om te zeggen dat Jeremia God beter kende dan Noach, maar wat ons over God bij Jeremia wordt geopenbaard, is ten opzichte van de tijd van Noach wel verdiept. Dat is wat we onder meer bedoelen met de openbaringsgeschiedenis."

Ds. J. J. ten Brinke is predikant van de hervormde gemeente te Stolwijk en lid van het hoofdbestuur van de Gereformeerde Bond. Lees hier het volledige betoog van Ten Brinke en klik hier om De Waarheidsvriend te ontvangen.

Reacties

J
Het is een serieuze stap voorwaarts als een GB-er heeft ontdekt dat wie God begrijpt Hem kwijt is. Ook in de GB zitten nog zoveel mensen die allemaal precies weten hoe en waarom God opereert in deze wereld. Alles is passend gemaakt in aan erosie onderhevige documenten uit ver vervlogen tijd als de Heidelberger, de Dordtse Leerregels etc.

Ik ben benieuwd of de ontdekking van Ten Brinke bij hem ook leidt tot de logische vervolgstap dat hij deze documenten nu ook anders gaat waarderen. Dan pas heeft hij het echt begrepen.
REAGEER
"Er is sprake van voortgang in de openbaringsgeschiedenis."

Bij uitstek het boek Openbaring voldoet hieraan!

Voor een geestelijke én logische verklaring zou u eens kunnen kijken op www.openbaring.nu.
J
Hello Jan,



Het boek Openbaring staat vol met onvervulde profetieën!



Dat kan dus geen openbaringsgeschiedenis zijn.

Die moeten namelijk nog in vervulling GAAN om geschiedenis te worden!



Bereid je voor (lees o.a. openbaring.nu, etc.) en wacht geduldig tot ze in vervulling gaan, dan hebben we zekerheid.

Val gerust in slaap, Maar neem wel olie mee voor in je lampen, zodat je de naderende bruidegom tegemoet kunt gaan met je lamp brandende.
Toon meer reacties (1)

Praat mee

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen
Vakanties
Hier adverteren?
New Faith Network
NFN Originals Films
bekijk alle originals

Beluister onze Podcast!

iTunes Stitcher