Ds. L. Kruijmer

"Als dominee ben ik voorzichtiger in het beoordelen van mensen"

16-11-2017 door Jeffrey Schipper

“We zien het werk van God niet altijd, omdat Hij ook werkt in de stilte. Daarom ben ik voorzichtiger geworden in het beoordelen van anderen.” Ds. L. Kruijmer staat alweer veertig jaar op de kansel. Een mooi moment voor de hervormde emeritus-predikant uit Ede om zijn lessen te delen. “Als dominee is de neiging groot om onmiddellijk resultaat te zien. Dat hoeft niet meer van mijzelf.”

Kruijmer wilde als 10-jarig jongetje al predikant worden. “Vraag me niet waarom. Wat het werk van een predikant allemaal inhield, wist ik nog niet. Maar dat ik de kansel op wilde, wist ik wel. Ik had de Heere Jezus op mijn manier lief, zonder Hem echt te kennen. Daar was ik gewoonweg nog te jong voor. In de puberteit is dat verlangen weggezakt, totdat op 16-jarige leeftijd mijn belangstelling voor het Evangelie werd gewekt. Met vrienden ging ik naar een kerkelijke jeugdvereniging. Daar ontdekte ik de meerwaarde van persoonlijke bijbelstudie.

Later nam ik deel aan een HGJB-kamp in Duitsland. Daar stelde iemand de vraag: ‘zou je geen predikant willen worden?’ Ik had er verschillende jaren nooit meer aan gedacht, maar die vraag liet mij in positieve zin niet meer los. Het heeft nog ongeveer een jaar geduurd voordat ik er klaar voor was. Ik heb mij in die periode enorm tegen mijn roeping verzet. ‘Ben ik er wel geschikt voor?,’ vroeg ik mijzelf af. Totdat ik tijdens een kerkdienst ervoer dat God Zijn hand op mij legde. Vanaf dat moment trok Hij mij als het ware over de streep. Toen wist ik: ‘Dit is de weg die God met mij wil gaan.’”

"We zien het werk van God niet altijd, omdat Hij ook werkt in de stilte. Daarom ben ik voorzichtiger geworden in het beoordelen van anderen."

Wat is een lastig aspect van het predikantschap?
Ds. Kruijmer herinnert zich een ontmoeting met een mevrouw na een begrafenisdienst. Ze gaf in het bijzijn van anderen te kennen dat ze alles wat is gezegd zou willen vergeten. “Op die momenten heb ik geleerd om ootmoedig te blijven, maar tegelijkertijd ook duidelijk. Daar hebben mensen altijd behoefte aan. Dit voorbeeld laat in ieder geval zien dat ik met mijn eigen woorden mensen niet kan overtuigen. Dat is en blijft het werk van Gods Geest.

Laten we niet vergeten dat de tegenstander van God ook binnen de kerk aan het werk is. Er zijn bepaalde machten die een andere kant op willen. De enige remedie om hier goed mee om te gaan is: afhankelijk van God blijven. Daardoor ben je als predikant niet afhankelijk van mensen. Dat brengt een zekere vrijheid met zich mee. Maar dat is soms makkelijker gezegd dan gedaan. Zeker als mensen met kritiek komen die heel bijtend of sarcastisch is. Dan is dat een zware opgave. Dat leidt tot een aanvechting.”

Hoe heeft u God als gemeentepredikant aan het werk gezien?
“In mijn laatste gemeente in Veenendaal ontmoette ik een mevrouw die niet is grootgebracht met het christelijk geloof. Aan de hand van evangelisatiewerk wilde ze een keer naar de kerk. Op het moment dat ze naar de kerk wilde, gleed ze uit. De vrouw viel en brak haar heup. Toen ik daarover hoorde, dacht ik: ‘Laat ik die mevrouw even opzoeken.’ Omdat zij niet eerder met de kerk in aanraking was geweest, vond ze het heel bijzonder dat een dominee de moeite nam om haar op te zoeken.

Toen ze van haar wond was hersteld, waagde de vrouw een nieuwe poging en ging ze naar de kerk. Een jaar later deed ze belijdenis van het geloof en is ze gedoopt. Iedere week ging ik thuis bij haar langs om catechisatie (bijbeluitleg, red.) te geven. Het wonderlijk was dat ze al heel gauw begreep waar ik het over had. Ik hoefde bijbelgedeelten niet eindeloos uit te leggen. De boodschap van de Bijbel viel volledig op z’n plaats. Dat is heel bijzonder om mee te maken. Dit laat zien hoe God mij wil gebruiken. Hij schakelt ons in!”

Kruijmer merkt op dat dit een bijzonder verhaal is. “Maar vergeet niet dat God ook achter de schermen werkt. Hij werkt ook in de stilte. We zien Zijn werk niet altijd. In die zin heb ik geleerd om voorzichtig te zijn. Als mensen belijdenis van het geloof deden, dacht ik soms: ‘Hier gebeurt het. God heeft iemand aangeraakt.’ Ze konden er dan heel mooi over praten. Maar een paar jaar later bleek er niets meer van over te zijn. In sommige gevallen keerden mensen zich dan zelfs tegen de kerk en waren ze zich niet meer te bereiken.”

"Omdat zij niet eerder met de kerk in aanraking was geweest, vond ze het heel bijzonder dat een dominee de moeite nam om haar op te zoeken."

Dat lijkt mij als predikant enorm lastig om mee om te gaan…
“Dat is het zeker. Deze mensen staan op mijn netvlies getekend, omdat ik op pastoraal gebied veel tijd en energie in hen stak. Maar de Heere Jezus heeft ons hierop voorbereid. Denk aan de gelijkenis van het zaad. Evangelieverspreiding werkt op verschillende manieren uit. Een deel van het zaad komt op een plek waar niet veel aarde is en verdort. Van een fundamentele verandering is dan geen sprake. Maar laten we niet te snel oordelen. Je weet niet of het verspreide evangeliezaad later alsnog op de goede plek terechtkomt.”

U bent alweer 40 jaar dominee. Wat is het verschil tussen het domineesbestaan in 1977 en 2017?
“Als ik eerlijk ben, vallen de verschillen best wel mee. Het hangt ook sterk af van de gemeente waar ik actief was. De behoeftes van mensen zijn hetzelfde gebleven. Wel is in de kerk meer nadruk komen te liggen op de sfeer en verdwijnt de noodzaak van voldoende Bijbelkennis naar de achtergrond. Niet het Woord is de norm, maar mijn gevoel. Als je in een kerk terechtkomt waar het Woord niet (goed) verkondigd wordt, voel je je daar als christen niet thuis. Dan is het ook beter om een bijbelgetrouwe kerk op te zoeken. Maar als het thuis voelen alleen met sfeer te maken heeft, vind ik dat erg subjectief. Volgens mij is er sprake van innerlijke secularisatie.”

Ontvang het online magazine voor christenen!

Daily Newsletter
Weekly Newsletter

Welke lessen heeft u geleerd in uw tijd als dominee?
“Ik ben in de loop der jaren voorzichtiger geworden in het beoordelen van mensen. Soms trok ik te voorbarige conclusies. Voorzichtigheid is op z’n plaats omdat het leven van een mens zo complex is en zoveel kanten heeft. Als buitenstaander zie ik vaak slechts een momentopname. Daarnaast heb ik geleerd om duidelijk te zijn. Het is niet de bedoeling dat mensen moet raden naar wat ik nu echt zeggen wil. Iedere preek heeft een aantal aspecten. Maar het gaat altijd om de noodzaak van de persoonlijk doorleefde verzoening met God door het werk van Christus, zoals God dat realiseert in de weg van bekering tot God en het geloof in Christus en als vrucht daarvan de dagelijkse toewijding aan de levende God. Er moet geestelijke leiding worden gegeven in de prediking van het Woord. Een leven met Hem is nooit vrijblijvend.

Tenslotte heeft het predikantschap van mij een geduldiger mens gemaakt. Als dominee is de neiging groot om onmiddellijk resultaat te zien. Dat hoeft niet meer van mijzelf. Ik mag geduldig zijn, omdat God zoveel geduld met mij heeft.”

Ds. L. Kruijmer werd in 1977 predikant van de hervormde gemeente te Schoonrewoerd. Daarna stond hij in Sommelsdijk (1981), Lunteren (1987), Putten (1997) en Veenendaal (2006). In 2014 ging hij met emeritaat. Sindsdien woont hij met zijn vrouw in Ede.



Discussie over "Als dominee ben ik voorzichtiger in het beoordelen van mensen"
Reacties uitzetten op CIP.nl? Klik hier!