Judith Stoker

God

31 oktober 2017 door Judith Stoker

Open brief aan alle christelijke leiders over seksueel misbruik

Vorige week kwam een misbruikzaak in een charismatische kerk aan het licht. De reactie van de gemeenteleiding choqueerde Judith Stoker. De schrijfster werd als meisje op structurele wijze seksueel misbruikt door haar broer. Een ouderling uit haar kerk gaf het advies om het hele gebeuren met 'de mantel der liefde' te bedekken. Op haar blog publiceerde Judith onderstaande open brief.

Afgelopen week kwam er weer eens een misbruikzaak openbaar. Dit keer in een evangelische gemeente. De reactie van de gemeenteleiding choqueerde mij. Allerlei emoties gingen door mij heen. Verdriet, boosheid, medelijden, onbegrip, machteloosheid en afkeer wisselden elkaar af. Ik las de artikelen die op internet en in de kranten verschenen en de reacties daarop. Natuurlijk realiseer ik me dat er aan alle verhalen die in de media komen kanten zitten die niet genoemd worden, dat er geen compleet beeld wordt gegeven. Maar dat weerhoudt mij er niet van om deze brief te schrijven.

De doofpot
Het zal ongeveer 1988 zijn geweest toen ik, destijds zo’n 14 jaar jong, mijn verhaal durfde te vertellen aan de conrector van de middelbare school. Ik had regelmatig gesprekken met hem omdat het niet goed ging met me. Hij was een doortastende man die al snel door had dat er meer aan de hand was dan de gebruikelijke puberteitsperikelen. Op een dag kwam het hoge woord eruit: ‘Mijn broer heeft me seksueel misbruikt’. Het misbruik was inmiddels gestopt maar ik droeg het als een geheim en last met me mee.

Mijn ouders werden ingelicht en een aantal maanden daarna moest ik bij een ouderling van de Gereformeerde Gemeente (mijn moeder en wij als kinderen waren lid van deze kerk) langs komen voor een gesprek. Ik kan me de tafel waar we aan zaten, bij hem in de woonkamer, het kleed dat op tafel lag, de kopjes op tafel en een aantal dingen die de ouderling tegen me zei nog herinneren alsof het gister was.

Toen klonken de woorden die ik mijn leven lang niet meer zal vergeten: ‘Het is voor iedereen het beste dat we het dan vergeven en vergeten. Laten we het met de mantel der liefde bedekken.’

De man vroeg niet aan mij wat er gebeurd was, hoe lang het geduurd had, hoe ver het gegaan was, hoe het nu met mij ging en hoe ik kon leven met zulke heftige gebeurtenissen. Ik kreeg geen compliment dat ik de moed had gehad om met mijn verhaal naar buiten te komen. De man somde de informatie op die hij van mijn moeder had gekregen. Ik kreeg te horen dat ik geen makkelijk kind was en dat ik het mijn ouders wel heel lastig maakte. Er was dan ook wel veel gebeurd, zo zei hij. Maar, als hij het goed begrepen had, op dit moment was er geen sprake meer van nare gebeurtenissen tussen mij en mijn broer? Ik beaamde dat. Het woord ‘seksueel misbruik’ werd niet genoemd. Toen klonken de woorden die ik mijn leven lang niet meer zal vergeten: ‘Het is voor iedereen het beste dat we het dan vergeven en vergeten. Laten we het met de mantel der liefde bedekken.’

Met die woorden ging het deksel op de doofpot. Pas vele jaren later durfde ik weer met mijn verhaal in de openbaarheid te komen. Toen ik dat deed kreeg ik vanuit het hele land reacties van mannen en vrouwen die ook misbruik mee hadden gemaakt, in de kerk, in gemeenten, tijdens kinderkampen, thuis of in de familie waarbij op zondag trouw ter kerke werd gegaan. Er waren er maar heel weinig die op een goede manier door hun kerkelijke gemeente waren opgevangen en ondersteund.

Seksueel misbruik ook bij christenen
En nu, deze maand weer zo’n verhaal. Een verhaal waarbij het slachtoffer niet onvoorwaardelijk gesteund wordt en waarbij de leiding van de gemeente er alles aan doet om hun straatje schoon te vegen. Een paar maanden geleden zag ik een documentaire over seksueel misbruik in de katholieke kerk. Ook daar gebeurde hetzelfde. Het verhaal van het slachtoffer werd door de geestelijke die nu verantwoordelijkheid droeg, in twijfel getrokken. De dader ging vrijuit.

Seksueel misbruik is van alle tijden. Ook vandaag de dag vindt misbruik plaats. Bij hele jonge kinderen, bij opgroeiende kinderen, bij tieners, pubers, jongvolwassenen. Het gebeurt ook, hoe pijnlijk en dieptriest het ook is, onder mensen die zich christen noemen. Mensen die op zondag uw samenkomst bezoeken en door de week misschien wel uitermate actief zijn in uw kerk of gemeente, kunnen in het verborgene minderjarigen die op welke manier dan ook aan hun zorgen zijn toevertrouwd seksueel misbruiken, manipuleren en onder druk zetten om te zwijgen en mee te werken.

Oproep
Ik zou een oproep willen doen aan iedereen die op wat voor manier dan ook leiding geeft in kerk of gemeente. Allereerst een oproep om alert te zijn en uw ogen niet langer te sluiten voor zaken die het daglicht niet kunnen verdragen. Train uw medewerkers zodat ze signalen herkennen. Creëer een veilige sfeer en cultuur waarin mensen durven komen met hun verhaal. Ook als het misbruik al voorbij is. En als er zo’n zaak aan het licht komt, alstublieft, wees er dan in eerste plaats voor de volle honderd procent voor het slachtoffer!

Creëer een veilige sfeer en cultuur waarin mensen durven komen met hun verhaal. Ook als het misbruik al voorbij is.

Ja, ook als u twijfels heeft. Ik werk in de jeugdzorg en als er door een jongere melding wordt gemaakt van seksueel misbruik, wordt de desbetreffende pleegouder of groepsleider direct geschorst (of het kind daar weggehaald). Veiligheid boven alles. Luister naar wat iemand vertelt en neem maatregelen. Maatregelen die veiligheid waarborgen voor het slachtoffer en die de dader beperken in zijn mogelijkheden om verder te gaan met zijn of haar vernietigende gedrag.

Probeer deze dingen niet binnen de gemeente op te lossen, daar zijn ze te groot voor. Schakel politie en professionele hulp in. En als het al zo is dat er een kerkelijk werker, een ouderling of diaken of andere leidinggevende beschuldigd wordt van misbruik, wees dan in vredesnaam transparant en open naar de rest van de gemeente en naar de buitenwereld. Probeer geen feiten te verdoezelen of mooier te maken. Zeg alstublieft niet dat een slachtoffer het in de hand heeft gewerkt of heeft uitgelokt. Daarmee zadelt u het slachtoffer met een nieuw trauma op.

Schuld belijden, toegeven dat er fouten zijn gemaakt, zeggen dat er dingen over het hoofd zijn gezien, is moeilijk en soms uitermate pijnlijk maar uiteindelijk minder schadelijk voor het slachtoffer en voor uw gemeente.

Steun het slachtoffer en moedig hem of haar aan om aangifte te doen. Niet vanuit wraak of genoegdoening, maar ter bescherming van het slachtoffer en om de kans op herhaling te verkleinen. Zorg dat er een netwerk om het slachtoffer heen komt te staan waar het terecht kan, zich veilig voelt en gesteund weet. Kijk samen met het slachtoffer waar behoefte aan is.

Open de doofpot
Mijn ervaring, als therapeut, is dat mensen vaak jarenlang wachten voor ze met het verhaal van seksueel misbruik naar buiten komen. Daarom is mijn oproep ook om oog te hebben voor diegenen die misschien al jarenlang een geheim met zich meedragen. Die daar nauwelijks mee durven te komen omdat de dader misschien zo goed bekend stond. Open de doofpot, ook al komen daarmee pijnlijke gebeurtenissen of schaamtevolle zaken aan het licht!

Ook in deze zaken zou ik u willen aanmoedigen om met elkaar als geestelijk leiders van de kerken en gemeenten in Nederland, open te staan voor verhalen van slachtoffers. Steun hen en sta voor hen klaar als ze hortend en stotend met hun pijnlijke geschiedenis tevoorschijn komen. Kijk met hen wat er nog mogelijk is en wat er nodig is. Zaken kunnen verjaard zijn en civielrechtelijk kan er dan niets meer gedaan worden, maar dan nog mag er openheid komen over wat er gebeurd is.

Slachtoffers van seksueel misbruik hebben over het algemeen professionele hulp nodig. Natuurlijk is het fijn als er ook pastorale hulp vanuit de gemeente kan worden geboden, maar zorg daarnaast ook voor goede professionele hulp.

Te snel aandringen op vergeving kan traumatiserend werken. Wees daar voorzichtig mee. Als slachtoffers al aan vergeving toekomen is dat meestal veel later in het traject. Eerst mag het verhaal verteld worden en de pijn benoemd worden.

Te snel aandringen op vergeving kan traumatiserend werken. Wees daar voorzichtig mee.

Medeverantwoordelijk
In mijn situatie, met mijn broer, is het misbruik met de mantel der liefde bedekt. Ik bouwde met veel moeite mijn leven op, ging een heftige weg van herstel (zie mijn boek: ‘Tranen in mijn koffie’) en in mijn familie werd er nooit meer over gesproken. Totdat ik op een dag gebeld werd door een rechercheur. Of ik wilde getuigen tegen mijn broer. Er liep een zaak tegen hem. Zijn pleegdochter had aangifte gedaan van seksueel misbruik. Ik getuigde, mijn eigen zaak bleek verjaard te zijn, dus zelf kon ik geen aangifte meer doen.

Ik heb mezelf heel vaak afgevraagd of dit meisje ook misbruikt zou zijn geworden als die ouderling (en mijn ouders en de mensen om ons heen) mij destijds geholpen hadden om aangifte te doen. Ik voelde me medeverantwoordelijk voor haar misbruik. En ergens vind ik dat die ouderling ook medeverantwoordelijk is. Natuurlijk kun je je verschuilen achter het feit dat iedereen verantwoordelijk is voor zijn eigen daden. Hoewel... sprak God Adam in de hof van Eden niet aan, terwijl Hij wist dat Eva de vrucht geplukt had? Dat terzijde.

Beste geestelijk leiders van Nederland, van welke denominatie dan ook, laat u niet regeren door angst en schaamte, maar door de waarheid. Jezus, ons grote voorbeeld, stelde zonden aan de kaak en was wars van mooie buitenkanten. Hij was bewogen met hen die door het leven geraakt waren en sloot zijn ogen niet voor datgene wat niet klopte. Hij bracht het in het licht en rekende ermee af.

Ik wens u moed toe om voor de waarheid uit te komen, daadkracht om op te treden tegen onrecht, een bewogen hart voor hen die lijden door wat hen is aangedaan en wijsheid om in Jezus’ voetspoor christelijk Nederland te leiden.

CIP.nl sprak Judith Stoker eerder dit jaar: "Mijn ouderling was medeplichtig aan seksueel misbruik". Ze schreef de boeken 'Adem in Adem uit' en ‘Tranen in mijn koffie’.

Start het gesprek

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen

De oudste praktiserend huisarts van Nederland is overleden - en kon zich de hemel moeilijk voorstellen

De oudste praktiserend huisarts van Nederland, Nico van Hasselt, is overleden op 93-jarige leeftijd. In een dodencel van de nazi’s zwoer Nico van Hasselt (92) zichzelf ooit een eed: ‘Als ik hier ooit uitkom, dien ik de rest van mijn leven als huisarts.’ En die belofte deed hij gestand. Ondanks zijn zeer hoge leeftijd bleef hij werkzaam als dokter in Amsterdam. Hij deed zelfs nog huisbezoeken. In een interview met De Nieuwe Koers vertelde de arts over zijn geloof ten tijde van de Tweede Wereldoorlog. “In de dodencel aan d...
CIP+

Albert verklaarde de biddende Martin Koornstra voor gek - en kan nu weer lopen

“Het was een wonderlijke zaterdag.” Albert Bos is nog altijd onder de indruk van wat hem op Urk is overkomen. En wat hem is overkomen kunnen we allemaal zien in dit filmpje. In het inmiddels veelbesproken filmpje dat op social media vaak werd bekeken en gedeeld zou te zien zijn dat hij wonderbaarlijk werd genezen van pijn in z’n been. Er werd triomfantelijk met krukken gezwaaid vanwege de gebedsgenezing. Mensen juichten van blijdschap. CIP.nl sprak maandagmiddag met Albert en zijn vrouw Carla. Wat is er precies gebeur...

Israël zal leven!

Onlangs las ik dat het aantal Joodse mensen in Israël dat gelooft in de Heere Jezus, de Messias, inmiddels wordt geschat op rond de 30.000. Het zijn niet alleen de immigranten waardoor dat aantal stijgt, maar ook doordat mensen in Israël tot geloof komen. God werkt. Het zijn de ritselingen, die zullen uitlopen op Romeinen 11:26 – ‘En zo zal heel Israel zalig worden’. De profeet Ezechiël schrijft daar zo prachtig over in hoofdstuk 37. Ik ben er vast van overtuigd dat hij hier verwijst naar gebeurtenissen die zullen...
CIP+

"Oprechte christenen kunnen kerk en geloof niet combineren"

“Ik heb de laatste tijd meerdere keren de opmerking gehoord: ‘Sinds ik niet meer naar de kerk ga, heb ik meer ruimte om te geloven.’ Dat klinkt als vloeken in de kerk, maar toch gebeurt het.” Theoloog Remmelt Meijer sprak het afgelopen jaar verschillende kerkverlaters. Zelf noemt hij ze liever grensgangers, omdat de kerkdeur voor velen niet definitief dicht is. “Oprechte christenen kunnen kerk en geloof niet combineren,” merkt de pionier op. Je sprak een groep kerkverlaters/grensgangers en schreef...

Waarom God Zijn volk de opdracht gaf om de sabbat te houden

"In Deuteronomium 5:15 wordt de reden gegeven waarom God Zijn volk gebiedt de sabbat (rustdag) te houden, namelijk: omdat de Heere Zijn slavenvolk uit Egypte bevrijd heeft. Ik zie de link, de reden, niet in. Kunt u deze relatie met ons duidelijk maken?," aldus een vragensteller in de vragenrubriek van Refoweb.nl. Kandidaat G. K. Terreehorst geeft antwoord."Het rusten op de sabbat is een gebod van de HEERE," antwoordt de hersteld hervormde kandidaat uit Apeldoorn. "Elke Israëliet moet zich daaraan houden. Men moch...

Baby Lisa genas van een ernstige huidaandoening

Baby Lisa wordt geboren met een ernstige huidaandoening, Collodion. Artsen zijn verbaasd dat de huid van baby Lisa binnen no-time geneest, schrijft Xpedition Glory. Bekijk het indrukwekkende verhaal van moeder Kim. Bekijk de video en klik hier voor meer fragmenten van Xpedition Glory:

Tommie Christiaan speelt Jezus in The Passion 2018

Tommie Christiaan en Glennis Grace vervullen dit jaar de rollen van Jezus en Maria in de achtste editie van The Passion. Het muzikale paas-evenement vindt op donderdag 29 maart plaats in de Bijlmer. Zanger Jeangu Macrooy en rapper Brainpower (Gertjan Mulder) vertolken de rollen van de discipelen Judas en Petrus. Bert van Leeuwen zal verslag doen van de processie. Tommie Christiaan speelt Jezus. Deze namen werden gisteren onthuld door fans van The Passion via een livestream op Facebook. Bij Jinek werd bekendgemaakt dat Arjan Ede...
CIP+

"De Bijbel zegt niets zegt over duurzame relaties tussen mensen van hetzelfde geslacht"

Homoseksueel. Je mag het wel zijn, maar niet in de praktijk brengen, is een veelvoorkomende opvatting in christelijk Nederland. Is dat terecht? Wat zegt de Bijbel daarover? Is homoseksualiteit inderdaad een gruwel in de ogen van God? In de tweede video beantwoordt John Lapré dit soort vragen, naar aanleiding van zijn boek De veilige kerk, in gesprek met Rik Bokelman. Hoe wordt er doorgaans gereageerd op een coming out? “Je ziet over het algemeen dat daar redelijk goed mee om wordt gegaan, maar dat het wat moeilijke...

Kans op Oscar film over christenvervolging

De film ‘Watu Wote: All of us’, over het moedige antwoord van moslims in Kenia op de vervolging van christenen door Al-Shabaab maakt kans op een Oscar. De 22 minuten durende film is gebaseerd op het waargebeurde verhaal over passagiers tijdens een busreis naar Mandera, een klein stadje aan de grens met Somalië in het noordoosten van Kenia. In december 2015 werd hun bus aangevallen door leden van de terroristische organisatie al-Shabaab. Die hadden als doel de christelijke passagiers te scheiden van de moslims om hen t...

SGP en ChristenUnie opnieuw bezorgd over positie eenverdieners

Eenverdieners zijn de laatste jaren relatief flink meer belasting gaan betalen. Volgens het Centraal Planbureau (CPB) loopt hun belastingdruk komende tijd waarschijnlijk alleen maar verder op, terwijl die voor tweeverdieners is gedaald. Politiek leiders Gert-Jan Segers (ChristenUnie) en Kees van der Staaij (SGP) uiten hun bezorgdheid. -De meeste eenverdieners stemmen geen SGP, maar VVD-Er zijn net zoveel eenverdieners die D66 stemmen als SGP-In totaal zijn eenverdieners goed voor 20 zetels-Onder SGP stemmers is maar 20% eenverdiener...

Lastercampagne tegen Messiaans-Joodse christenen in Israël

Stenen gooien, lastercampagnes in de media, chantage. Ultra-orthodoxe joden doen er alles aan om een ontmoetingscentrum van Messias-belijdende joden in Dimona, Israël, opnieuw te laten sluiten. Het centrum is net weer geopend en dat levert weer nieuwe protesten op, meldt Stichting De Ondergrondse Kerk (SDOK). Het centrum is een ontmoetingsplaats voor joden die in Jezus geloven. Ze drinken en koffie en thee en voeren gesprekken met elkaar. Vorig jaar werd de ontmoetingsplek kortdurend gesloten, na protesten van ultra-or...
CIP+

Refoweb-boys: "De reformatorische gezindte is volwassen geworden"

“We zien steeds minder oppervlakkige vragen over tv-kijken of een hoed dragen. De reformatorische gezindte is volwassen geworden,” zegt Gert Janssen. Samen met Henk Aalbers is hij initiatiefnemer van Refoweb.nl. Daar kunnen mensen, binnen en buiten de reformatorische gezindte met bijna al hun vragen terecht. CIP.nl zocht het duo op. “Het zou mooi zijn dat er een moment komt dat we onszelf kunnen opheffen.” Wat begon met een chatbox is uitgegroeid tot een vragenrubriek met een enorm archief. Ook is...
Vakanties
Hier adverteren?
CIP+

Moeten we nou vóór of tegen de mogelijk nieuwe Donorwet zijn?

Dezer dagen hebben we het allemaal weer over orgaandonors omdat de initiatiefwet van D66 voor een actief donorregistratiesysteem (ADR), die in september 2016 was aangenomen door de Tweede Kamer. Aanstaande dinsdag wordt het wetsvoorstel in stemming gebracht in de Eerste Kamer. Wat moeten we hopen dat er uitkomt? Moeten de christelijke partijen bij voorbaat tegen zijn omdat het wetsvoorstel van D66 kwam? Of moeten zij het op zijn eigen merites beoordelen? Eerlijk gezegd ben ik nogal geschokt door allerlei gevoelsmatige argum...

Ds. J. J. ten Brinke aan de slag in hervormd Oud-Beijerland

De hervormde gemeente in Oud-Beijerland verwelkomt binnenkort een nieuwe predikant. Ds. J. J. ten Brinke heeft het beroep aanvaard. De kerkenraad zocht een opvolger voor de vorig jaar naar Polsbroek vertrokken ds. C. Boele. Ten Brinke bedankte vorig jaar voor beroepen uit Bodegraven, Giessendam-Neder-Hardinxveld en Woudenberg.

Wat gisteren ‘normaal’ was, is nu ‘vreemd’

"De tijd is een raar iets. Wat gisteren ‘normaal’ was, is nu ‘vreemd’. Wat gisteren ‘vreemd’ was, is nu ‘hip’. Wij wisten niet hoe snel wij van de percolator af konden komen. Nu is het ‘cool’ om met zo’n ding je koffie te zetten. ‘Het milieu’ was in mijn jeugd links en ‘geitenwollen sok’," vertelt ds. Jan Rinzema in een nieuwe overdenking."Nu is het ‘milieu’ mainstream. ‘Vegetarisch’ riep 20 jaar geleden argwaan, achterdocht...

Abele Reitsma is tegenstander van de nieuwe donorwet en legt uit waarom

De Eerste Kamer heeft ingestemd met een nieuwe donorwet. De nieuwe norm is dat je standaard donor bent, tenzij je aangeeft dat niet te willen. Welke bezwaren zijn er op de nieuwe wet? Abele Reitsma van Stichting Bezinning Orgaandonatie geeft antwoord in het Family7-programma Uitgelicht. Bekijk het volledige gesprek en klik hier voor meer video's van Family7:
CIP+

Is orgaandonatie Bijbels?

Is orgaandonatie Bijbels? Theoloog Jos de Keijzer beantwoordt deze vraag in dit artikel. De Eerste Kamer heeft de nieuwe donorwet aangenomen. Sommigen blij, anderen niet. Wel raar, een overheid die grossierder wordt in de lijken van haar dode onderdanen. Ik heb er ambivalente gevoelens bij. Aan de ene kant mag de overheid niet zomaar beschikken over de lichamen van haar onderdanen; ook niet na hun dood. Dat kan gewoon helemaal niet. Aan de andere kant is er een schreeuwende behoefte aan orgaandonatie. Er gaan let...

Misbruik tierde welig in zorgcentrum van voormalig geestelijk leider pinksterkerk

Een 'geestelijk leider' en een medewerkster/cliënte van de Jedidja Hoeve, een evangelisch zorgcentrum in Meerkerk, worden verdacht van ontucht van een in 2016 gestorven jonge vrouw. Dagblad Trouw schrijft deze week over deze zaak.Aaldert van E. (77) kreeg twee jaar cel voor seksueel misbruik van bewoners. Deze week moest de Belgische Marjos H. zich voor de Rotterdamse rechter verantwoorden voor haar betrokkenheid bij door Van E. gepleegde ontucht. De omstreden en charismatische Van E., ooit leider van...