Bezoek uit Oekraïne

"De toekomst is voor ons één dikke mist"

27-10-2017 door Marie Verheij

De oorlog trekt een zware wissel op het leven in Oekraïne. "We zien in Zjitomir, 800 km van het front, steeds meer grafzerken met namen van jonge militairen." De oorlog verergert de economische malheur. Steeds meer Oekraïners vertrekken naar het buitenland om daar te werken. "Vroeger had je binnen een week je paspoort, nu duurt het een maand. De ambtenaren kunnen het niet aan vanwege de vele aanvragen."

"Wij horen dan wel niet letterlijk de mortierinslagen omdat we 800 km van het front wonen," zegt Irina Linnik, directeur van het christelijke opvang- en rehabilitatiecentrum voor verslaafden ‘Het Anker’ in Zjitomir, 300 km ten westen van Kiev. "Maar we hebben wel degelijk te maken met de gevolgen van de oorlog. Zo zijn de prijzen van levensmiddelen, elektra en gas enorm gestegen." Ook in psychologisch opzicht laat de oorlog zich gelden. "Het maakt ontzettend veel emoties los als je steeds meer begrafenissen in de stad ziet van militairen die niet meer levend zijn teruggekeerd van de strijd. Dan besef je pas in welke trieste en ernstige situatie we verkeren," aldus Linnik.

Nog meer verslaafden
Door de spanningen en de problemen die de oorlog met zich meebrengt, grijpen nog meer mensen naar de drank en de drugs. En het verslaafdenpercentage in Oekraïne was al dramatisch hoog. "Drank is goedkoop in Oekraïne. De meeste mensen stoken het zelf. Het is makkelijk verkrijgbaar: een halve liter wodka (40 procent alcohol) kost 30 eurocent." Of ze nemen drugs om de ellende van alledag te vergeten. "Voor 13 euro heb je een gram heroïne. Of je raakt verslaafd aan amfetaminen, die zijn namelijk heel goedkoop in ons land," vertelt Irina Linnik.

"Bij ons vind je op elke hoek van de straat een apotheek, gewoon omdat mensen beter bij een apotheek terecht kunnen voor hun gezondheid dan bij een arts."

Slecht zorgstelsel
De oorlog ontwricht en verwoest Oekraïne volledig, stelt ook Oksana Lukashenko, arts in Het Anker. "De overheid is druk met de oorlog en is niet in staat om een fatsoenlijk zorgstelsel te ontwikkelen. Zo is er geen nationale zorgverzekering, hoewel de zorg officieel gratis is. Verslaving is een van de grootste problemen in Oekraïne, maar op overheidsniveau wordt dat niet als een probleem ervaren en wordt er geen beleid op gemaakt."

"Bij ons vind je op elke hoek van de straat een apotheek, gewoon omdat mensen beter bij een apotheek terecht kunnen voor hun gezondheid dan bij een arts. Voor een operatie of een bezoek aan een specialist moet je betalen. Als je geen geld hebt, kom je niet verder." Wie kanker heeft, is ronduit slecht af en kan beter zijn plek op de begraafplaats alvast gaan regelen, hoe cynisch dat ook klinkt. Oksana Lukashenko: "Je moet je eigen medicatie kopen en zo gaan mensen leningen afsluiten om een chemotherapie of een operatie te bekostigen. Dan ben je als familie al bezig met afscheid nemen."

Kerken lenigen de nood
Kerken springen in het gat dat de overheid nalaat en proberen de om zich heen grijpende nood te lenigen. Op die manier is ook Het Anker in 2000 ontstaan, dat intussen is uitgegroeid tot een deskundig behandel- en rehabilitatie. "Wij kijken vanuit diverse kanten naar de verslaving en gebruiken expertise van kenniscentra, ook vanuit Nederland. Het is belangrijk om een compleet behandelplan aan te bieden zodat de cliënten alle terreinen van hun leven onder handen nemen. Natuurlijk, ook bij ons vallen mensen terug vanwege problemen, geldtekort of als het niet lukt om de familierelaties te herstellen. Met name in de beginperiode moet er veel steun om cliënten erdoorheen te helpen," aldus Lukashenko.

Weer aan het werk
Vadim Gogoluk (50) was 47 toen hij in Het Anker terechtkwam. "Ik was zwaar aan de drank verslaafd en raakte in de problemen op mijn werk. Ik had op een gegeven moment geen dak meer boven mijn hoofd omdat mijn vrouw en zoons niet meer met me verder wilden. Ik had geen doel meer in mijn leven." Het is wonderlijk gelopen met Gogoluk: "Ik kwam bij een kerk en ben in de Bijbel gaan lezen en ben dankzij de behandeling in Het Anker van mijn verslaving afgeraakt. Ik heb God leren kennen en ben op een heel andere manier naar mijn verleden gaan kijken. Ik heb me bekeerd en heb me in 2015 laten dopen."

"We bidden of God verandering, vrede en verbetering wil geven en dat mensen van boven de wijsheid krijgen met de oorlog te stoppen."

Gogoluk stroomde door naar de tweede fase, Het Baken, en werkte daar aan zijn terugkeer in de samenleving. "Ik was gehandicapt aan mijn arm en in Oekraïne kun je met een fysieke beperking maar moeilijk werk vinden. We hebben met elkaar gebeden of ik werk mocht krijgen. Via een arbeidsbureau heb ik een baan gevonden als elektricien. Ik werk nu twee en een half jaar en woon sinds een jaar weer bij mijn vrouw."

Ontvang het online magazine voor christenen!

Daily Newsletter
Weekly Newsletter

Ver van de verleidingen
Sergei Zelenin (33) werd in 2013 in Het Anker opgenomen. Hij komt uit Odessa, een stad in het zuiden. "Ik heb ervoor gekozen om ver van mijn woonplaats in behandeling te gaan. In korte tijd gebeurde er heel veel in mijn leven. Mijn vader overleed en ik was tien jaar aan de drugs. Ook werd ik gearresteerd door de politie omdat ik drugs in bezit had. Zo kwam ik tot het inzicht dat ik zo niet kon verder leven, ik moest er iets aan doen. Zo kwam ik Zjitomir terecht. Want in Odessa word ik constant geconfronteerd met oude vrienden en bekenden, met verleidingen en plaatsen waar ik gebruikt heb. Daarom is het beter weg te gaan." Zelenin is ‘schoon’ – hij heeft een afkick- en rehabilitatieprogramma doorlopen en werkt bij een horecabedrijf. Af en toe bezoekt hij zijn moeder in Odessa of komt zij bij hem. "Om eerlijk te zijn heb ik mijn behandeling nog niet afgerond. Ik denk dat het herstel en de behandeling tot aan het einde van mijn leven zullen duren. Ik heb behoefte aan contacten met lotgenoten en met andere mensen die mij ondersteunen en om me heen staan."

Corruptie
De vier Oekraïners die in Nederland te gast waren bij onder meer de Stichting Vrienden van Zjitomir en de christelijke ontwikkelingsorganisatie Kom over en help, zien de toekomst van Oekraïne somber in. "We zien geen toekomst, geen verbetering, het is één dikke mist waarin we ons bevinden. Het wordt heel moeilijk te zeggen welke stap vooruit we zouden kunnen nemen, we hopen dat het beter wordt, maar hoe en wat? We weten het niet."

Lukashenko: "Corruptie is het grootste kwaal van ons land. Ik schaam me het te zeggen. Het komt in alle lagen van de bevolking voor. We worden door de hele wereld geholpen, inclusief het IMF, en ik weet dat het er in Oekraïne veel beter zou uitzien als er geen corruptie was. Het geld verdwijnt ergens, maar waar? Wie controleert ons?"

Linnik: "We hebben een wijs bestuur nodig en een wijze overheid die de mensen kan herenigen. Onze mentaliteit moet veranderd worden." "Zodat ook economie zal aantrekken en er weer werkgelegenheid komt voor de mensen. Oekraïne moet compleet worden hervormd. We moeten genadig op onze kop krijgen," voegt Oksana Lukashenko eraan toe. "We bidden of God verandering, vrede en verbetering wil geven en dat mensen van boven de wijsheid krijgen met de oorlog te stoppen. Aan beide kanten zijn er slachtoffers en zijn er doden te betreuren. Deze oorlog kent alleen maar verliezers."

Lees hier meer over het werk van Kom Over en Help.



Discussie over "De toekomst is voor ons één dikke mist"
Reacties uitzetten op CIP.nl? Klik hier!