Het 'zware juk' van de christelijke subcultuur is een bedreiging

15-06-2017 door Jurjen de Bruijne

Eén van de bedreigingen van een duurzame kerkgemeenschap is de overkill aan tips en tricks op de christelijke markt. Predikanten, theologen; vaak vragen ze meer tijd dan er in de drukke agenda’s van ‘gewone gelovigen’ bijpast. Maar de drukke agenda is niet het probleem, de predikanten en theologen wel.

‘Zet stille tijd apart’ – ‘kom naar dit onvergetelijke weekend’ – ‘lees dit boek’- ‘maak meer ruimte in je agenda’. Als je wil, kan je als christen je agenda volledig vullen met aanbod op de christelijke markt. Al die kerkavonden, boeken, blogs (ja, wij doen er ook aan mee) en theologenpraatjes bieden een keur aan opties om je christelijke leven ‘te verbeteren’. De christelijke beweging is als een all-you-can-eat buffet met voor iedereen wat wils.

De christelijke beweging is als een all-you-can-eat buffet met voor iedereen wat wils

Is dat een probleem dan? In de eerste instantie lijkt het prima dat er voor elk soort christen een goed ondersteunend aanbod is om het christelijk leven enigszins vorm en kleur te geven. Daarnaast vergroot het ook een gezond ‘wij’ gevoel en versterkt het de band tussen christenen in een land waarin ze toch al in de minderheid zijn.

Toch zit er onder al die onschuldige ‘de consument wil het’-verhalen, een gevaarlijkere kant. Er wordt namelijk vaak een moreel gelijk gekoppeld aan het meedoen in die christelijke beweging. Enkele jaren geleden was er een korte hype onder theologen met het boek ‘Total Church’ van Tim Chester. In het boek, en de beweging eromheen, wordt de kerk voorgesteld als een kleine zeer toegewijde groep gelovigen. Uit het boek komt bijna het beeld naar voren van een soort ‘professioneel’ christen. Daarbij wordt er vaak ook nog druk ervaren vanuit de Bijbel zelf: lieten de leerlingen niet ook hun netten achter om Jezus te volgen?

Hoeveel predikanten en kerken klagen niet over gemeenteleden met ‘weinig tijd’ en ‘drukke agenda’s’? Daarbij wordt dat tekort aan tijd gelijk geproblematiseerd: zowel voor het welzijn van de kerk, als het welzijn van de gelovige zelf, die heeft immers te weinig tijd voor stille tijd. Zijn de te drukke agenda’s echt het probleem? Of is het het ‘zware juk’ dat de christelijke subcultuur en het kerkelijk leven op kan leggen aan gelovigen?

Zijn de te drukke agenda’s echt het probleem? Of is het het ‘zware juk’ dat de christelijke subcultuur en het kerkelijk leven op kan leggen aan gelovigen?

Misschien is het een idee om in het kader van 500-jaar Reformatie te leren van die geschiedenis. Want het onderscheid tussen ‘professioneel christen’ en ‘te drukke agenda/andere roeping-christen’ keert telkens terug. Maar, waar Luther en de reformatie-beweging iedereen tot zo’n professioneel christen leek te willen verheffen, is het tegenovergestelde nu misschien wel nodig: het omarmen van de lage toewijding en het weinig-tijd-christendom, van de randgangers, van mensen met ‘drukke agenda’s. Shane Claiborne omschreef het aanbod in de christelijke subcultuur ooit eens als ‘geestelijke obesitas’. Theologen en ‘professionele christenen’ zijn als moeders die hun kind ‘weldoorvoed’ willen hebben maar daarbij eerder dikmakend werken. Juist de ‘randgelovigen’, de ‘kaartenbakleden’ en de volkskerkbezoekers die soms een dienst bezoeken, hebben vaak een veel ‘gezonder’ geestelijk leven dan die weldoorvoede ‘professionele christenen’.

Theologen en predikanten kunnen beter stoppen met het voeden van beelden over de utopische kerk of het ideale christelijke plaatje omdat ze daarmee een gevoel van ‘tekortkoming’ voeden bij christenen. Maar misschien vooral omdat het een miskenning is naar God zelf. God is aanwezig in het gewone leven van de drukke agenda’s en ‘te weinig tijd’ of, zal op z’n minst daar ontdekt moeten worden. God vinden, of in elk geval dat idee hebben, is in een christelijk subcultuur is eenvoudig. Maar een echte dienst bewijzen alle theologen, boeken, conferenties en blogs pas als ze helpen om God te ontdekken in het drukke leven van afspraken, deadlines, to-do-listjes en overvolle agenda’s.

Jurjen de Bruijne is missionair pionier in de Noorderkerk te Amsterdam. Zijn blog verscheen eerder op de weblog Niets nieuws. Lees hier meer verhalen van Niets nieuws.

De christelijke nieuwsbrief die je ook echt leest!

Daily Newsletter
Weekly Newsletter


Discussie over Het 'zware juk' van de christelijke subcultuur is een bedreiging
Reacties uitzetten op CIP.nl? Klik hier!