"Vroeger kwamen moslims Kerst bij je vieren"

25-11-2016 door Dick van den Bos
Het Midden-Oosten wordt vaak gezien als een bolwerk van extremisme, terrorisme en dictators. Maar honderd jaar geleden was dat volledig anders. In een land als Irak leefden mensen van verschillende geloven en achtergronden harmonieus naast elkaar. Ghadar Sukkar schreef een boek over hoe de dictator en de politieke islam ‘uit het niets’ opdoemden.

Haar boek ‘Koffie met kardemom’ is een familieverhaal uit Irak, over gewone mensen die hun land zien veranderen van een vredig land – dat zelfs niet deelneemt aan de Tweede  Wereldoorlog -  in een land waar een dictator opkomt.

Harmonie
Sukkar gaat in het boek terug naar het Irak van honderd jaar geleden, een totaal ander land dan het land dat we op het nieuws voorbij zien komen. "Irak is hier een land met een prachtige geschiedenis. Een geschiedenis van het oude Mesopotamië, en een geschiedenis waar christenen, joden, moslims, Armeniërs, Indiërs, en vele andere volken en religies in harmonie samenleven."

Dat was zelfs in de jaren zeventig nog het geval. "Religieuze spanningen waren er nauwelijks. Met Kerst kwam moslims bij ons langs, en als er joden op bezoek kwamen bij moslims, maakten de moslims kosher eten klaar. In mijn boek komen die verschillende kleuren, smaken en geuren ook aan bod."
"Met Kerst kwam moslims bij ons langs, en als er joden op bezoek kwamen bij moslims, maakten de moslims kosher eten klaar."


Extremer
Het open en tolerante land ging na verloop van tijd veranderen. Een van de aanleidingen was dat er olievelden gevonden werden. "Hierdoor werd Irak plotseling interessant voor buitenlandse machthebbers. Die gingen zich bemoeien met Irak."

Het land werd hierdoor wat extremer en dat maakte ruimte voor een volgende stap: de komst van de dictator. In 1979 greep Saddam Hoessein de macht. Sukkar zag het land hierdoor veranderen. "Saddam heeft veel burgers belemmerd en van Irak een grote gevangenis gemaakt. Helaas heeft de val van de dictator uiteindelijk niet tot democratie geleid, maar de komst van de politieke islam vergemakkelijkt.  Zo zie je dat een land in honderd jaar volledig kan veranderen van een mooi land in een oorlogsgebied."

Gevangenis
Het dictatoriale tijdperk was precies het moment dat Ghada in Irak opgroeide. Ze heeft het grootste deel van haar leven meegemaakt in de tijd van een dictator. Ze neemt ons mee naar hoe dat geweest is. "Je hebt letterlijk het gevoel dat je in de gevangenis zit. Alle dromen of plannen die je hebt, heb je nauwelijks zelf in de hand. Iemand anders bepaalt het voor je; de dictator. Schrijvers, kunstenaars en intellegentia konden geen uiting geven aan hun kunst of opinie. Alles moest in dienst zijn van het behoud van de macht van de dictator. Je leeft niet als een burger, maar als een onderdaan. Je kunt lezen en schrijven, maar alleen wat je aangeboden wordt en niet wat je graag wilt lezen. Je moest je binnen de kaders gedragen of je liep een ernstig gevaar."

Sukkar beschrijft hoe dit op school ging. "Ik herinner mij dat we op de universiteit zaten bij civiele techniek. Iemand van de Ba’ath-partij hield ons in de gaten. Als je met z’n drieën stond, moest er een iemand tussen staan die in de gaten hield wat er gezegd werd. Een jongen van 18 zei: 'Ik laat mijn baard groeien.' Dat werd in die tijd gezien als een signaal van radicalisering en de dictator Saddam was daar destijds fel op tegen. Hij zei: 'Ik ben vrij om dit te doen.'"
"Iemand van de Ba’ath-partij hield ons in de gaten. Als je met z’n drieën stond, moest er een iemand tussen staan die in de gaten hield wat er gezegd werd."


"Tijdens het volgende uur was hij weg. Hij was opgepakt. De volgende dag was hij niet meer op de universiteit en was het verboden om zijn naam te noemen. Anders werd je ook opgepakt. Ik zat met 25 mensen in de klas, aan het eind van een periode van vier jaar waren er vijf onschuldige mensen weggehaald."

Bang
"Je bent op zo'n moment absoluut erg bang. Je moet letten op elke beweging die je maakt. Je kan zelfs geen camera meenemen, want als je per ongeluk op de verkeerde plek een foto maakt, pakken soldaten je meteen op vanwege spionage."

Het boek moet nieuwe inzichten geven over het leven in het Midden-Oosten. Dat is belangrijk. "Mensen uit het Midden-Oosten hebben vaak een goed beeld van het leven in Amsterdam of London, maar westerlingen hebben vaak geen idee van het leven in landen als Irak. Ze denken aan tenten en kamelen, terwijl dit land een bakermat is voor de ontwikkeling. Het boek biedt een mooie inkijk."

Misverstanden
Het boek gaat in op de misverstanden die er zijn in het westen. Ghada noemt er drie.
"Het grootste misverstand is dat mensen denken dat Irakezen een dom volk zijn die een dictator in het zadel hebben geholpen."


1) "Het grootste misverstand is dat mensen denken dat Irakezen een dom volk zijn die een dictator in het zadel hebben geholpen. Dit is geredeneerd vanuit het westerse systeem, maar in Irak hebben dictators de macht gegrepen en niet gekregen in een democratisch proces. Dat ga je door het boek ook begrijpen."

2) "Veel lezers waren verbaasd om te zien dat het paradijs, vader Abraham en veel delen van het Oude Testament zich afspeelden in Irak. Er heeft ook lange tijd een grote christengemeenschap geleefd. Helaas is deze groep in grote nood vandaag en dreigt het totaal te verdwijnen door de genocide op niet-moslims."

3) "Ook is Irak geen vlakke woestijn, maar een heel divers, vruchtbaar gebied. Je hebt er mooie steden, diverse natuur en landschappen en heel goed eten. In het Oosten zijn ze meer beïnvloed door Iraanse gerechten, met bijvoorbeeld noten en rozijnen. In het Westen zie je de Arabische invloeden, met kebab en shoarma, bijvoorbeeld."

Klik hier om het boek te bestellen

De christelijke nieuwsbrief die je ook echt leest!

Daily Newsletter
Weekly Newsletter


Discussie over "Vroeger kwamen moslims Kerst bij je vieren"
Reacties uitzetten op CIP.nl? Klik hier!