Dit artikel is nu opgeslagen in je dashboard.
Bewaar artikelen in je dashboard.

Nieuws

19 mei 2014 door Jeffrey Schipper

"Mensen verwachten soms te veel van de dominee"

"Mensen klagen terecht steen en been over de inhoud van preken. Het gaat er in sommige gevallen kinderlijk aan toe." Ds. G. C. Bergshoeff hecht veel waarde aan de prediking. "Mensen verwachten dat de dominee overal aanwezig is, terwijl bijbeluitleg de primaire taak is. Dominees hebben daarvoor ruimte en tijd nodig." Vorig jaar verhuisde de predikant van Bergambacht naar de Hervormde Gemeente in Scherpenzeel.

"Lange tijd was ik moe van het domineewereldje en het gedoe eromheen. Ik dacht: 'ik word pastoraal werker'," zei Bergshoeff aan het begin van het gesprek. Toch kwam het predikantschap op zijn pad. Met vreugde dient hij zijn gemeente in Scherpenzeel. Tegelijkertijd merkt hij op dat het kerkelijk leven "dicht aan het groeien is vanwege de vele vergaderingen en dergelijke". "Velen krijgen er een sik van, maar het is niet op te lossen.  Soms roepen we het op onszelf af. Want predikanten zijn solisten. Aan de ene kant moeten we leren om anderen verantwoordelijkheid te geven. Zo worden activiteiten in onze gemeente, waar ikzelf niets mee te maken heb, perfect georganiseerd."

Evangelisatie-ouderling
Een voorbeeld is een speciale evangelisatie-ouderling, die de wijken in gaat om mensen te bezoeken, die niet meer naar de kerk komen. "Deze mensen krijgen vanuit onze gemeente op een bijzondere wijze aandacht. Dat heeft ook een trieste kant. Mensen uiten openlijk teleurstellingen over de kerk. Zelf vind ik het ook interessant om die mensen te spreken. Eén keer belde ik een gemeentelid. Maar ik bleek een verkeerd telefoonnummer te hebben in getoetst. Ik kreeg een man aan de lijn die al jaren niet meer naar de kerk kwam. Ik zei: 'Oké, dan kom ik bij u langs.' Hij had binnen de kerk een grote teleurstelling meegemaakt. Het is goed om deze gesprekken te voeren."

Tegelijkertijd vindt Bergshoeff teleurstellingen in God en de kerk dubbel. "Mensen hebben soms enorme verwachtingen van de kerk en verwachten te veel van een dominee. Dan zegt men: 'Ik heb hier nooit een dominee of ouderling op bezoek gezien'. Dan denk ik: 'Tsja, als wij dit niet weten...' Kom op, zeg. Wij zijn net mensen. Deze mensen kunnen ook zelf bellen of mailen om ons uit te nodigen. Vervolgens hoef je een half jaar later niet te zeggen: 'Die kerk doet niets'."

Bijbeluitleg centraal
Deze uitspraken kenmerken het karakter van de dominee. Bijbeluitleg staat voor hem centraal. "Het Woord van God is voor mij het belangrijkste. Hoe mensen erover denken, interesseert mij niet. Mijn eerste verantwoordelijkheid is de Bijbel. De manier, waarop we kerkdiensten invullen, zijn bijzaken. Daar mag de kerkenraad zich mee bezighouden. Ik ben geroepen om het Woord uit te leggen. Het kan zijn dat mensen op een gegeven moment zeggen: 'Ik ga toch eens ergens anders kijken.' Ik denk dat die keuze vaak is gebaseerd op de liturgie van een eredienst. Daarom maak ik altijd duidelijk dat liturgie een middel is om God te ontmoeten."

Dat mensen zoveel van predikanten verwachten dat hun zondagse boodschap in het gedrang komt, ervaart Bergshoeff als een probleem. "Predikanten leven in een identiteitscrisis. Vroeger werd je als dominee beschouwd als een gewaardeerd mens. Inmiddels zijn mensen mondiger geworden. In die zin is het zoeken naar een nieuwe rol. Ook hoor ik mensen steen en been klagen over de inhoud van preken. Het gaat er in sommige gevallen kinderlijk aan toe. Soms is het echt infantiliserend. Ondertussen willen mensen, ook jongeren, inhoud en duidelijkheid. Mensen verwachten dat de dominee overal aanwezig is, terwijl bijbeluitleg de primaire taak is. Dominees hebben daarvoor ruimte en tijd nodig."

Internetpreken stimuleren?
Er zijn gemeenten die prediking minder prioriteit geven en gemeenteleden stimuleren om preken op internet te luisteren om hun tijd in het weekend te besteden aan het praktisch uitdragen van het Evangelie. "Als ik een preek op internet beluister, is het toch anders," reageert de predikant. "Als toehoorder in de kerk heb ik soms momenten waarbij ik denk: 'Nu gebeurt er iets'. Die beleving is via internet anders.  Petrus schrijft zijn brief om gelovigen ergens aan te herinneren. Dat doe ik ook op zondag. Dingen die we al weten, moeten we telkens weer opnieuw horen. Een gemeente die besluit om het Evangelie uit te leven en preken geen prioriteit meer geeft, geef ik maximaal tien jaar."

Start het gesprek

Alleen CIP+ leden kunnen reageren op artikelen. Word ook CIP+ lid, praat mee en geniet van nog veel meer voordelen!
Bekijk alle voordelen Inloggen