De PKN, Palestijnse christenen en Israel

30-06-2011 door Rik Bokelman

Deze week is de eerste boot van de Gazavloot uitgevaren. Deze actie, voor een belangrijk deel gedragen door moslimfundamentalisten en extreem-linkse groeperingen (lijst), wordt door de Nederlandse regering een ‘dwaze provocatie’ van Israël genoemd. Wij hebben er grote moeite mee dat onze kerk, de PKN, zich heeft geassocieerd met organisaties die deze Gazavloot ondersteunen.

De kerk heeft een bijzondere band met Israël, omdat zij uit hem voortgekomen is. Hoe die band moet worden vormgegeven, en hoe de plek van Israël in de christelijke theologie gedacht moet worden, is in de kerk onderwerp van theologisch debat. Wij willen niet dat dit debat belast wordt door kerkelijk politiek activisme.

De leiding van de organisatie van de Nederlandse afdeling van de Gazavloot ligt in handen van een veroordeelde terrorist van eigen bodem en de naar verluid belangrijkste fondswerver van Hamas in Europa. Eén van de medeorganisatoren was Vrienden van Sabeel. Dit is een organisatie waar de PKN soms mee samenwerkt. Ook sluist Kerk in Actie steun van derden door naar Vrienden van Sabeel (in het jaar 2010 een bedrag van €7.000,-). Inmiddels heeft Vrienden van Sabeel zich teruggetrokken als medeorganisator van de vloot. Uit haar verklaring bleek echter dat dit niet uit overtuiging was, maar puur uit tactische overwegingen.

De PKN heeft een nog sterkere band met de moederorganisatie Sabeel, die Palestijnse bevrijdingstheologie voorstaat en zich vanuit die overtuiging sterk politiek presenteert. Sabeel merkte naar aanleiding van de Gazavloot van vorig jaar op dat "de Geest van God werkte door de ware vredesactivisten van de Gazavloot" (Cornerstone 57, blz.21). Sabeel wordt jaarlijks ondersteund met een bedrag van €50.000,-. Tevens heeft Kerk in Actie een medewerker uitgezonden die voor Sabeel werkzaam is.

Nadat er in de pers commotie ontstaan was over de Nederlandse bijdrage aan de Gazavloot en de indirecte betrokkenheid van de PKN hierbij, kwam de PKN op 11 mei met een verklaring. Deze verklaring was op twee punten onjuist. Ten eerste maakte de PKN een belangrijk onderscheid tussen Sabeel, dat niet de Gazavloot ondersteunt, en Vrienden van Sabeel, dat dat wel deed. Dit is een formele redenering die stukloopt op de uitdrukkelijke verklaring van Vrienden van Sabeel dat zij de Gazavloot steunde na overleg met en op advies van Sabeel. Bovendien meldt Sabeel op haar webstek dat de afdelingen van Vrienden van Sabeel (die in meerdere landen bestaan) er zijn om het werk van Sabeel te ondersteunen.

Ten tweede probeerde de PKN Sabeel uit de wind te houden door te beweren dat Sabeel niet zou oproepen tot een boycot van Israël. Dit is onjuist. Vorig jaar werd het Kairos-document uitgegeven, dat mede door de directeur van Sabeel is opgesteld en dat Sabeel als belangrijkste internationale promotor heeft. In het voorwoord van dit document staat: “Dit Palestijns christelijke document dringt bij plaatselijke christenen aan op geduld, volharding, hoop en medewerking. Tegelijkertijd roept het de kerken, overheden, individuen en de internationale gemeenschap op om een systeem van economische sancties en boycot van Israël in te stellen.” * De internationale Sabeelconferentie van februari 2011 bevestigde dit nog eens, en stuurde de oproep tot boycot nogmaals de wereld in.

Kerk in Actie is zich bewust van deze feiten en door een medewerker bij Sabeel te laten werken, helpt zij er zelfs aan mee deze feiten tot stand te brengen. Kerk in Actie is niet bereid deze politisering van haar activiteiten stop te zetten. Zij is zelfs niet bereid onjuiste verklaringen over deze activiteiten te wijzigen.

Wij vinden het belangrijk dat de kerk zowel verbondenheid toont met Palestijnse christenen als met Israël. De verbondenheid met Palestijnse christenen heeft echter inmiddels een te politiek omstreden kleur gekregen. De dubbele loyaliteit waartoe de kerk zich heeft verplicht, vraagt om een benadering waardoor zowel de contacten met Israël als met de Palestijnse christenen op een niet gepolitiseerde manier onderhouden kunnen worden.

Wij doen daarom een dringend beroep op de Synode van de PKN om Kerk in Actie op te dragen
1.    De samenwerking en de financiële banden met Vrienden van Sabeel te ontbinden;
2.    Actief te zoeken naar mogelijkheden van contact met Palestijnse protestantse christenen die minder politiek beladen zijn en daarmee de personele en financiële banden met Sabeel af te bouwen;
3.    Een voorstel te maken voor de synode waarin de verbondenheid met het volk Israël concreter wordt ingevuld dan nu het geval is.

Leden van de PKN kunnen deze oproep ondertekenen via het reactieformulier hieronder. Graag beperken tot naam, woonplaats en een aanvullende zin.

Eventuele discussie en steunbetuigingen van niet-PKN-leden kunnen plaatsvinden via de discussiepagina op de website van Marten Visser.

De christelijke nieuwsbrief die je ook echt leest!

Daily Newsletter
Weekly Newsletter